In 1983 heb ik optredens gezien van drie van de meest legendarische punk/hardcore bands aller tijden: Black Flag, Bad Brains en M.D.C. Deze drie concerten waren zonder enige twijfel de hoogtepunten in mijn leven als bezoeker van optredens. Nu kom je gemakkelijker onder de indruk van een uitvoering als je nog jong bent, maar bij deze optredens gebeurde er meer dan een band die een goede, gepassioneerde set speelde. Er was een onmiskenbaar een soort magie aanwezig. Een magie die de bezoekers van deze optredens verleidde tot gedrag dat verder ging dan bewondering voor rocksterren, verder dan vooraan bij het podium los gaan in de pit. Bij deze optredens heb ik mensen gezien die terug keerden naar een soort oerdrift. Mensen in al hun glorie en tegelijk in al hun lelijkheid. Mensen die al hun demonen op de andere aanwezigen, maar ook op zichzelf, los lieten. En ik voelde die drift zelf ook; een bijna onbeschrijfelijke opwinding die een kracht opriep die maakte dat je het een uur of langer in de slampit volhield om op andere lichamen in te beuken, die je aanzette op speakertorens te klimmen en je met doodsverachting in de massa te storten. Die je mee deed brullen en als je de tekst van bepaalde nummers niet kende oerkreten deed slaken totdat je stem kapot was. Een kracht die zorgde dat alle lichamelijke en geestelijke pijn tijdelijk vergeten werd. Tot de volgende morgen natuurlijk, want dan voelde je de blauwe plekken, kneuzingen, missende tanden en gebroken botten wel degelijk. Maar ook op zo’n moment kon je niet anders dan je levend voelen. Levend op een manier waar al die miljarden, voorzichtig door het leven manoeuvrerende, squares niet eens aan durfden denken.
M.D.C. Shiva – Uithoorn vrijdag 23 december 1983
Mick kwam bij ons langs om te zeggen dat hij van plan was om een busje te huren en met een grote groep naar het optreden van M.D.C. in Uithoorn te gaan. Natuurlijk had ik nog nooit van dat gat gehoord. Uithoorn is een dorp ergens onder Amsterdam en ik kwam niet graag in dorpen. Ok, officieel was Uithoorn een aparte gemeente dus een stadje. Maar wat doet dat ertoe? Een gat blijft een gat. De naam van het Jongerencentrum deed me wel vaag wat: Shiva. De naam rook naar hippies. Ik was niet enthousiast over de plaats van het optreden en vroeg me af waarom M.D.C. niet ergens in een stad als Den Haag, Amsterdam, Leiden of Utrecht speelde. Het was destijds een stuk moeilijker om uit te zoeken waar de optredens van een tour plaats ging vinden. Als data niet in de Oor stonden hield het eigenlijk al op, want dat was destijds het enige blad met een landelijke concertagenda. Rotterdam was op dat moment zo dood als een pier dus dichtbij huis hoefde je het verder ook niet te zoeken. Kaasee was al afgefikt voordat ik er ooit geweest was, Eksit was ook gesloten, de Arena was net open, maar programmeerde zelden punk en alleen in het Poortgebouw was er af en toe een feest.
Het was het een verontrustend teken dat steeds meer punkconcerten alleen buiten de grote steden georganiseerd werden. Punk volgde hetzelfde patroon als hardrock; het begint in de stad en zakt af naar het platteland. Zodra dat gebeurd worden er regels opgesteld waar iedere liefhebber van het genre zich via peer pressure aan diende houden en werd er een uniform uitgegeven waar iedereen zich in moest hullen. Daarna was de lol er dan definitief vanaf. De creatieve geesten gaan op zoek naar iets nieuws en de sukkels die niet zonder een vast stramien kunnen blijven over. Vanaf dat punt wordt alles een eindeloze herhalingsoefening. Achteraf bleek gelukkig dat die tijd wat punk betreft nog niet aangebroken te zijn. Dat kwam omdat het genre zich met hardcore opnieuw uit wist te vinden. Hardcore op zijn beurt was zo dynamisch en zo diep in de underground genesteld dat vaste regels er geen grip op leken te krijgen. In het begin was hardcore rigoureus anti-metal , maar nog geen vijf jaar later mengde bijna alle bands metalinvloeden door hun sound en nog drie jaar later antwoordde de metalscene door hun eigen versie van metal met hardcore invloeden; trashmetal. Er ontstonden wel een aantal subgenres die zich aan regels bonden maar die waren vaak zo extreem dat die nooit de hele scene kon overnemen. Een goed voorbeeld daarvan is straight-edge; er zijn maar weinig jongeren die drank en drugs opgeven omdat ze bij een bepaalde groep willen horen. Hetzelfde gold voor extreme veganisten, dierenactivisten, krakers etc. Maar ook voor Nazi’s, bikers en hooligans. Al dat soort groepen bleven in de hardcorescene door elkaar lopen. En dat zorgde ervoor dat men hoe dan ook met elkaar in contact bleef. En al haatte je de denkbeelden sommige groepen nog zo erg; zolang je gedwongen wordt met ze om te gaan kan je meestal niet anders dan ze als menselijke wezens te blijven zien. Al waren er natuurlijk uitzonderingen.
Ik vond groepsreizen nooit zo leuk, behalve als ik met mijn eigen band op weg ging. Ik trek graag mijn eigen plan en als een optreden tegen valt ga ik het liefst er met de stille trom vandoor. Dat wordt moeilijker als je met een groep gaat die verwacht dat je de terugreis ook mee gaat maken. Beetje lullig om die mensen uren naar je te laten zoeken als je weggesneakt bent. Het wordt nog een factor moeilijker als je vriendinnetje die tijdelijk bij je ingetrokken is ook mee gaat. Want die blijft zoeken tot ze een ons weegt en houdt de hele groep vast.
Maar M.D.C. was een band die ik absoluut niet wilde missen. Sinds ik via Peter uit Duitsland die band leerde kennen was ik fan. De Millions Of Dead Cops LP had ik grijs gedraaid. Dat was en is de meest agressieve punk LP aller tijden. Het subgenre waar M.D.C. zich in bewoog werd al snel hatecore genoemd. Later zijn ultra rechtse elementen er met die genrenaam vandoor gegaan en werd Hatecore de vlag waaronder een Amerikaanse racistische Oi beweging opereerde. Maar M.D.C. was niet bezig met rassenhaat. Hun haat richtte zich tegen het systeem en dan inderdaad vooral tegen de politie. In het nummer ‘Dead cops/America’s so straight’ kwam de zinsnede “macho fucking slaves, we’ll piss on your graves” voor. Er was ooit een recensie van die LP in de Oor verschenen; geschreven door Swie Tio. Die jongen was best in voor heftige muziek en dito statements maar M.D.C. ging wat hem betreft echt te ver. Volgens hem waren het haatzaaiers. Ik las die recensie met een grote glimlach. In die periode was alles dat in andermans ogen te ver ging pas echt interessant. Maar ik was het ook volledig eens met M.D.C. wat hun haat tegen de politie betreft. Ik had nog nooit iets goeds met de politie meegemaakt. Dat ik in Duitsland door een agent was gered van een groep hooligans telde niet mee. Dat was trouwens spoorwegpolitie. En die man had ons alleen geholpen omdat hij geen zin had om zichzelf voor dodelijke incident op zijn station te moeten verantwoorden. De politie was er nooit als je bedreigd of in elkaar geslagen werd. Maar als je een pandje kraakte, graffiti spoot of op straat een joint rookte waren ze er als de kippen bij. Ze waren op hun ergst bij demonstraties en rellen. Punkers werden in die situaties als loslopend wild gezien waar politieagenten straffeloos hun frustraties op konden botvieren. Haat wordt altijd met haat beantwoord. Natuurlijk provoceerden punkers de politie regelmatig, maar dat doen dronken studenten ook. En ik heb nog nooit gehoord dat agenten speciaal de pik op studenten hadden. Nu had ik behalve de hierboven beschreven afwezigheid van de Hermandad en de kleine ongemakken op straat nog niet veel last van de politie gehad. De echt heftige incidenten moesten nog komen. De avond met M.D.C. zou wat dat betreft een voorbeeld worden van het gezeik dat je met de lange arm der wet krijgt als je zelf je regels wil bepalen en je eigen akkevietjes rechtstreeks met de ‘schuldigen’ wil afrekenen.
Maar we zeiden dus ja op het aanbod van Mick. De bus zou ons op de dag van het optreden rond 7 uur ophalen. Uithoorn was nog geen uur rijden al zou het waarschijnlijk wel even zoeken worden voordat we Shiva zouden vinden want niemand van onze groep was daar ooit geweest en dorpen zijn meestal nogal onlogisch ingedeeld. Later die nacht zouden we daar nog de wrange vruchten van plukken.
We zaten met tien man in de bus. 6 jongens en 4 meiden; geen slechte verhouding. Aso en Essie hadden de etage boven Eviline en mij gekraakt. March en Kikker woonden nog in de Raephorststraat waar mijn eerste huis ook gestaan had. Dat was alleen al afgebroken terwijl hun huis voorlopig nog gespaard bleef, Speedy woonde een paar deuren verder en Mick zat in de Bloklandstraat. We hadden Anar in Gouda opgepikt en zij had twee onbekenden bij zich; Raggel en Died. Mick kwam ook uit Gouda en was pas recent naar Rotterdam verhuisd. Gouda lag op de route dus een extra stop was geen probleem.
Het was een personenbusje met een aparte cabine en een laadruimte waar maar liefst drie banken stonden. We konden breeduit zitten, er was plenty bier, sterke drank en hasj aan boord dus de sfeer zat er al gauw lekker in. Normaal drink ik niet graag en houd ik het bij blowen, maar het is vervelend om als enige stoned te zijn tussen een groep dronken idioten, dus dronk ik deze keer mee. Kopstootjes werd het drankje van de avond. Een slok jenever weggespoeld met bier. Dat ging hard. Iedereen was compleet laveloos tegen de tijd dat we in Shiva aankwamen.
Het was nog vroeg en de zaal ging eigenlijk pas om negen uur open. Maar het was bitter koud buiten en de crew van de zaal had medelijden dus lieten ze ons alvast naar binnen. Niemand heeft ons later die avond nog om entreegeld gevraagd, en wij dachten daar ook niet aan. Pas toen ik de volgende dag thuis kwam ontdekte ik dat de 20 gulden die ik voor kaartjes voor mij en Eviline had bewaard nog in mijn zak zaten.
M.D.C. kwam vlak na ons aan en we hielpen, zo goed als we met onze dronken koppen nog konden, de band hun backline naar binnen te brengen. Ik raakte in gesprek met Franco; de bassist van M.D.C. die nog openlijker een hippie was dan Dez Cadena van Black Flag. Hij was een kleine versie van Thomas Chong en een uiterst vriendelijk persoon met een ontwapenende glimlach. Echt de laatste die je in een hatecore band verwacht. Franco vroeg me naar een tekening op de mouw van mijn jas. Ik had daar een gebroken heroïnespuit geplaatst met de woorden “ slam yer fix’ eronder. Ik was er heilig van overtuigd dat die spreuk iets als ‘ sla je spuit kapot’ betekende. Maar Franco maakte een veelbetekenend gebaar van een spuit in je arm plaatsen en vroeg knipogend of ik zin in een shot had. Ik was totaal verbijsterd. Niet alleen omdat Franco aan de smack zat maar vooral omdat ik, overigens niet voor de eerste keer, slachtoffer was van een Babylonische spraakverwarring. ‘ Slam yer fix’ betekende ‘ ram die spuit in je arm’. Ik snapte nu waarom ik de laatste tijd werd weggekeken bij straight- edge feestjes, haha.
De deur van Shiva moest een half uur later al open voordat we klaar waren met het installeren van de backline. Als wij ons er niet mee hadden bemoeit was dat waarschijnlijk veel sneller gegaan. Maar we waren erg gezellig door al die drank. M.D.C. deed een snelle soundcheck. Weer een bewijs dat lange soundchecks alleen voor pretentieuze sukkels bedoeld zijn. We kregen twee nummers als voorproefje van het optreden en daarna duurde het wachten lang. B.G.K. speelde in het voorprogramma en speelde over dezelfde backline. Later bleek dat BGK alle apparatuur voor deze tour aan MDC uitleende. Bands hielpen elkaar nog in die tijd. Evilline was fan van BGK maar ik liep er niet echt warm voor. Ik vond the Nitwitz; de band waaruit BGK was ontstaan honderd keer beter en vooral een meer originele sound hebben. BGK was de eerste Nederlandse band die hardcore volgens de regels speelde. Regels, bah!
De meiden hadden honger gekregen en besloten voordat de optredens begonnen het dorp in te gaan en een snackbar te zoeken. We gaven ze onze bestelling mee al was ik bang dat ik een vette hap niet lang binnen zou houden. Terwijl de zaal vol liep pendelden wij tussen onze bus en Shiva. Free beer; the only beer that matters…. Al beloofde ik mezelf dat ik Mick wat geld zou geven voor het bier, de huur van de bus en de benzine. Hij zou daar nooit zelf om gevraagd hebben; die jongen was veel te goeiig.
We kwamen er eigenlijk pas nadat BGK al lang en breed gespeeld had achter dat de meiden nog altijd niet terug waren gekomen. Aso en ik waren te dronken om ons echt zorgen te maken om Essie en Eviline. We gingen er vanuit dat de dames in het dorp verdwaald waren geraakt en we konden ze nu niet gaan zoeken omdat MDC op het punt stond te beginnen.
