Navigatie overslaan

Tag Archives: kapitalisme

Ooit werd me op de lagere school met het volgende verhaaltje uitgelegd wat kapitalisme inhield:

Er was eens een stam van primitieve mensen die van de visvangst leefden. Nu was vissen vangen nog best een lastig karwei. De mensen visten met lijnen en haken. Het kostte veel moeite om elke dag genoeg vis te vangen om iedereen te voeden. Op een dag vond iemand, laten we hem Jan noemen, het visnet uit.  Jan probeerde het net uit en kwam binnen een paar uur met een flinke vangst thuis. Hiermee werd vissen vangen opeens een stuk eenvoudiger. Prachtig voor de stam zou je denken. Maar er gebeurde iets opmerkelijks; Jan was namelijk een slimme jongen.  Jan ging zich toeleggen op netten maken. Waarschijnlijk op een plaats waar niemand zijn kunsten kon afkijken. De gemaakte netten gaf hij eerst aan zijn stamgenoten in ruil voor een deel van de visvangst. Later werd hij nog slimmer en leerde hij een paar stamgenoten hoe ze netten konden maken en hoefde hij helemaal niets meer te doen omdat de hij van al deze ingewijden weer een deel van de opbrengst kreeg. Zo werd Jan een rijk en gevierd man in de stam.

In de angstdromen van een liberaal was het verhaaltje anders afgelopen: Jan kreeg flink op zijn lazer van het stamhoofd die het hem verbood zich op deze manier aan werk te onttrekken. Als Jan echt zo slim was moest hij dat maar bewijzen door nog meer slimme uitvindingen te gaan doen. Jan probeerde van alles, maar onder dwang lukte het hem niet om nog meer leuks te verzinnen. Niet lang daarna verliet Jan de stam en haakte aan bij de bewoners van de overkant van de rivier. Daar herhaalde dit scenario zich.

En in de dromen van een Machiavellist zou deze stam zich waarschijnlijk hebben toegelegd op het maken van nieuwe wapens en daarmee de omringende stammen aan zich hebben onderworpen.

Ik denk echter dat dit verhaal in realiteit wellicht een beter verloop gehad zou hebben. Bij de presentatie van zijn visnet riep de stam: “wow, look at the brains on Jan!” De extra vis die zonder noemenswaardige moeite was gevangen ging de barbeknoei op en iedereen at zijn buikje rond maar niet zonder Jan eerst nog wat egostrelingen te geven. Jan stond vanaf die dag in hoog aanzien. Andere stamleden konden, aangemoedigd door Jan zijn succes en ook omdat ze nu meer tijd voor andere zaken dan visvangst hadden, zich gaan toeleggen op het verzinnen van andere slimmigheden of zich bekwamen in nieuwe ambachten. Ze gingen pottenbakken, hout snijden of land bewerken.  Het kwam niet eens bij Jan op om zijn uitvinding te exploiteren want hij was een gelukkig man en hij vond het geen probleem om dagelijks met zijn stamgenoten een paar uur vis te vangen.

Je mag me een dromer noemen, hoor; schijt aan.

 

Advertenties

Privatisering was het toverwoord van de jaren negentig. Na de eerste grote privatiseringsgolven zitten we nu met voormalige staatsbedrijven, Nuts bedrijven en een uit de hand gegroeide verzekeringsmarkt die stuk voor stuk de belofte van een meer efficiënte bedrijfsvoering, lagere prijzen en een betere service niet waar kunnen maken.

Winsten worden niet geïnvesteerd in innovaties, of verbeteringen in de bedrijfsvoering en/of service maar worden als dividend aan aandeelhouders, of als bonus aan de top van deze bedrijven uitgekeerd.

En er worden illegaal prijsafspraken tussen concurrerende bedrijven gemaakt waardoor prijzen niet dalen maar juist kunstmatig hoog gehouden worden.

Witteboordencriminaliteit loont. De regering en de opeenvolgende rechtse en middenpartijen die de privatiseringen hebben uitgevoerd zouden een enorm gezichtsverlies lijden als de stijging van corruptie, die als bijwerking van privatiseringen in alle door de staat afgestoten bedrijven optrad, aan het licht zou komen.

Het beeld werd ons opgedrongen dat ambtenaren lui en niet op de markt gericht waren omdat hun banen niet van bedrijfssuccessen afhingen.  De snelle managers uit het bedrijfsleven zouden dat allemaal veel beter kunnen. En dat hebben we gemerkt. Kijk maar eens naar het onderwijs waar de schaalvergroting heeft geleid tot grotere klassen,  diploma’s waarvoor steeds minder gepresteerd hoefde te worden en bedrijfsresultaten die, waar nodig, kunstmatig opgepoetst werden. Daarmee werden de exorbitante salarissen voor de top van de megascholen veiliggesteld.

Graaiers in plaats van ambtenaren

Ambtenaren werden vervangen door graaiers. Maar graaiers hebben geen boodschap aan zaken als landsbelang, het belang van kiezers of het belang van de bevolking van dit land. Graaiers denken allereerst aan zichzelf en daarna aan hun aandeelhouders. Graaiers ontvangen een groot gedeelte van hun bonussen in vorm van aandelen in het eigen bedrijf. Dus de aandeelhouders, daar horen ze zelf nog bij ook.

Waarom lukt het de N.S. niet meer om treinen op tijd te laten rijden? Zou dat, buiten het feit dat de opdeling van het bedrijf in Pro-rail en N.S. de bedrijfsvoering geen goed heeft gedaan,  niet vooral liggen aan het feit dat het bedrijf niet meer kan en mag investeren in wat er aan hardware nodig is om, ook bij temperaturen onder nul en in geval van boombladeren op het spoor te blijven rijden?  En heb je al gemerkt dat de N.S. na 8 uur ‘s avonds een totaal onbetrouwbare dienstregeling voert? Het bedrijf is namelijk niet in 2, maar in 3 delen gesplitst en ’s nachts heeft goederenvervoerder Raillion prioriteit op het spoor. En heb je de laatste tijd de trein naar Amsterdam genomen? Dan heb je vast en zeker gemerkt dat de normale verbinding,  zonder Fyra toeslag, tegenwoordig altijd over Haarlem en Heemsteede rijdt. De reis duurt daarmee bijna een half uur langer. Tja, ze moesten toch iéts verzinnen om de reizigers te dwingen die Fyra toeslag te slikken?

Wat is het verschil tussen een abonnement voor telefonie bij een monopolistisch staatsbedrijf en dat bij één van de nieuwe bedrijven op de vrije markt? Is het goedkoper geworden? Allerminst. Is de service beter? Au contraire. Is het netwerk meer betrouwbaar? Absoluut niet.

Ziekenhuiswinsten

Ziekenhuizen mogen binnenkort winst uitkeren op investeringen van private investeerders in de zorg. Weer zo’n heilloos plan. Investeren doet men vooral in zorg, operaties en apparatuur die geld opleveren. Mensen met een zeldzame aandoening staan dan automatisch in de kou terwijl onnodige cosmetische ingrepen voorrang kunnen gaan krijgen. Omdat die meer winst opleveren. Wachtlijsten zullen bijna zeker langer worden omdat mensen die hoge verzekeringen afsluiten, of cash kunnen betalen, voorrang in behandeling kunnen gaan afkopen. Daar kan je de klok op gelijk zetten.

De staat vergoed nog altijd de helft van de ziektekostenverzekering via de zorgtoeslag. Dat is niets anders dan verkapte staatssubsidie voor de grote verzekeraars, maar blijkbaar mag je zaken die op de vrije markt nog niet genoeg geld opleveren via de belastingbetaler tot een aantrekkelijke investering omtoveren. Het lijkt nu net alsof je als particulier verzekerde niet duurder uit bent maar het is een sigaar uit eigen doos. Het belastinggeld wat nodig is voor de zorgtoeslag komt uiteindelijk ook gewoon uit je eigen portemonnee.

Giro-enveloppen

Waarom kon de Postbank vroeger alle benodigdheden om te bankieren gratis aan zijn klanten leveren, denk aan de blauwe giro-enveloppen, terwijl je nu als zakelijke klant bij de ING maar liefst 7 euro moet betalen om geld op je eigen rekening te storten? Dat terwijl deze handeling volledig door machines wordt uitgevoerd? Als je beseft hoe de ING is gegroeid na de privatisering en het omvormen van het bedrijf in een multinational weet je waar je geld blijft hangen; in dit soort financiële megabedrijven. Bedrijven die te groot zijn om ten onder te gaan. Bedrijven die van de ondergang gered dienen te worden als er fouten in de bedrijfsvoering zijn gemaakt omdat ze anders complete landen in hun val meesleuren. We hebben ambtenaren die niet afhankelijk waren van bedrijfssuccessen vervangen door graaiers die ten allen tijden kunnen rekenen op steun van de overheid als de zaken uit de hand lopen.

Bedrijven als Vestia die verantwoordelijk zijn voor  de sociale woningbouw worden eerst te groot om om te vallen en gaan vervolgens in default swaps investeren. Natuurlijk gaat dat op een gegeven moment fout en alweer is het de belastingbetaler die voor het verlies op moet draaien.

Wat zijn we dus nu eigenlijk met deze privatiseringen opgeschoten? We hebben de moloch van de vrije markt op ons,  ooit zo sociale, land losgelaten en alle macht op een presenteerblaadje aan het grootkapitaal overgedragen.

Je had als kiezer via het stembiljet ooit,  zij het vooral in theorie,  invloed op het reilen en zeilen van staatsbedrijven. En deze bedrijven mochten dan misschien duur zijn in hun bedrijfsvoering maar investeringen waren altijd prima op orde. Als bewoner en belastingbetaler was je min of meer aandeelhouder in de B.V. Nederland. Je kon het slechter treffen. De gezondheidszorg was gratis, het openbaar vervoer reed op tijd en naar de gekste uithoeken. De post zag het als een erekwestie om vandaag verstuurde brieven en pakjes morgen al te bezorgen en niet, zoals nu met pakjes gebeurd, er eerst genoeg op te sparen voor eenzelfde postcodegebied voordat er daadwerkelijk tot verspreiding over wordt gegaan. Alle communicatie zat veilig bij één en hetzelfde bedrijf; een bedrijf waar je als werknemer misschien een eenvoudige, maar tegelijk ook zekere, baan had. En waar je niet, zoals nu, elk moment op straat geflikkerd kan worden om vervolgens als uitzendkracht hetzelfde werk te gaan doen. Met inlevering van je rechten en een groot deel van het loon wat je vroeger verdiende.

Enorme denkfout

Privatisering was een enorme denkfout en de enige remedie is een herbezinning. Een herbezinning die ertoe leidt dat de staat bedrijven die producten leveren die onmisbaar zijn voor de bevolking weer gaat reguleren. Toegegeven; Ideaal is dat niet, maar het is nog altijd veruit te prefereren boven het wild west kapitalisme dat we nu op onszelf los hebben gelaten.

Deze column is ook op de Jaap verschenen

De wereld vergaat weer eens aan het eind van dit jaar. Hoera; iets om naar uit te kijken. Maar de laatste keer  dat ik bijna de neiging kreeg om apocalyptische visioenen serieus te nemen viel het resultaat nogal tegen. Dat was met de millennium bug, nu alweer 12 jaar geleden! Weet je nog? Alle computers zouden op 1 januari 2000 ontregelt raken omdat iemand bij het programmeren van Windows iets vergeten zou zijn geweest dat met datums na 2000 te maken had. Dat zag er veelbelovend uit. Maar helaas deed het de wekker het gewoon nog toen ik er op 1 januari 2000, na het wakker worden om een uur of drie ‘s middags, een blik op wierp.

Het einde der tijden zoals beschreven in religieuze geschriften boeit me over het algemeen een stuk minder. Een boek als de bijbel is op zoveel verschillende manieren interpretabel dat iedere onheilsprofeet er altijd wel wat van zijn gading in kan vinden.  Afgelopen jaar hingen er billboards op het centraal station van de organisatie van een of andere gek die beweerde dat op 21 mei de wereld zou vergaan. Nou bij mijn wedkantoor waren de kansen dat dit echt zou gebeuren zo laag ingeschat dat je, als je een miljoen inlegde op het niet doorgaan van de Apocalyps,  je na aftrek van de kosten voor het wedkantoor nog verlies zou lijden. Bummer. Bizar dat al die dwazen die naar aanleiding van die prietpraat geld aan famillyradio.com hadden gedoneerd niet massaal hun geld terug hebben gevraagd. De prediker in kwestie zit nu met zijn onterecht verdiende miljoenen de goedgelovigen hard uit te lachen.

De Maya’s vragen tenminste geen geld voor hun mathematische berekening van het eind der tijden. Maar ook deze voorspelling is multi-interpretabel en na lezing van een paar Wikipedia artikelen blijkt dat de oude indianen het eerder over het aanbreken van een nieuwe tijd hebben dan over het einde van alles. Wordt het misschien een soort verlate ‘dawning of the age of aquarius’ waarna iedereen aardig tegen elkaar gaat doen en al die miljoenen wapens die in omloop zijn gaan omsmelten tot ploegscharen, zodat we ook de laatste restjes natuur om kunnen gaan ploegen?

Als je voortekenen gaat bestuderen is er warempel één mogelijkheid die nog best plausibel is. Eén die mijn hart sneller doet kloppen. Als je namelijk al die berichten over de economische crisis op een rijtje legt zou je tot de slotsom kunnen komen dat het kapitalistische systeem op zijn failliet aan koerst.  Ons systeem is onhoudbaar geworden sinds het wegvallen van de tegenpool van de door de staat geleide economie van het Communisme. Het wild west kapitalisme heeft griezelige vormen aangenomen en gezorgd voor de afschaffing van hele reeksen sociale verworvenheden. Verworvenheden die de gewone man m.i. alleen af  heeft kunnen dwingen dankzij de dreiging uit het oosten. De enige dreiging uit het Oosten waar we nu rekening mee moeten houden is dat China heel Europa op gaat kopen.

We lieten toe dat het bedrijfsleven de macht overnam.  Een overheid kan je in ieder geval in theorie door middel van het stembiljet bij of wegsturen. Probeer dat maar eens bij een multinational. Maar hoogmoed komt voor de val. Je kunt nu eenmaal niet ongestraft alle macht aan een te kleine groep rijken laten. Er moet altijd een soort kringloop van geld en middelen blijven bestaan. We hebben, niet voor de eerste keer, over het hoofd gezien dat het beter is om een middenweg te bewandelen. Maar dat moet je wel afdwingen, maar we waren te erg afgeleid door al het consumeren om ons druk over te maken over echt belangrijke zaken.

Verandering is altijd goed. Totdat je beseft wat de consequenties kunnen zijn. Niet een beetje crisis die je alleen in krantenkoppen terug ziet, maar honger, oorlog, en massagraven. En dat had allemaal voorkomen kunnen worden als we af en toe wat beter op waren gekomen voor onze rechten.
Those who forget the past are condemned to repeat it.

En…

Be careful what you wish for; you just might get it.

Het tijdperk van de Hork

Mensen hebben natuurlijk van nature enge trekjes, maar het lijkt er verdomd veel op dat juist alle narigheid die wij in ons hebben de laatste dertig jaar gecultiveerd wordt. Dat terwijl goede menselijke eigenschappen op een laag pitje worden gezet. Het egoïsme kreeg vaste voet tijdens de crisis eind jaren zeventig. In Amerika gingen de rijken steeds meer gebruik van hun macht maken, met als doel minder belasting te hoeven betalen.

Economen als Friedman, die de vrije markt als de heilige koe zien, vervingen de gematigde Keynesianen die, ondanks hun successen in het bestrijden van de crisis in de jaren dertig, afgedaan werden als socialisten. Friedman zag de markt als een zelfregulerend mechanisme waarin geen plaats was voor een regulerende overheid. Sinds Ronald Reagan in de USA en Maggie Thatcher in de UK aan de macht kwamen, wordt er alleen nog naar Friedman en zijn aanhangers geluisterd. Dat ondanks hun desastreuze ingrepen in de economieën van Zuid-Amerika. Dat werelddeel is in de jaren zeventig, na de val van ‘linkse’ regimes als dat van Allende in Chili, een proeftuin geweest voor het wild west kapitalisme met als gevolg dat een kleine elite alle geld en macht naar zich toe trok en het grootste deel van de bevolking bijna crepeerde. Lees de shockdoctrine van Naomi Klein als je hier meer over wilt weten.

Zuid-Amerika heeft zich uiteindelijk weten te ontworstelen aan de greep van het superkapitalisme en zie het resultaat; het gaat er overduidelijk een stuk beter met de economie. Nieuwe, gekozen, en op een paar uitzonderingen na, gematigde linkse regimes weten de welvaart eerlijker te verdelen. Pas als iedereen profiteert van groei komt de markt tot leven.

Wild West Kapitalisme

Nadat de Koude Oorlog op een einde liep, kreeg het Wild West-kapitalisme in Europa en de USA helemaal vrij baan. De gevolgen zijn overal zichtbaar. Nivellering van inkomens heeft afgedaan en de rijkste 1% van de mensheid verdient nu in één jaar bedragen die een normaal mens nooit van zijn levensdagen kan opmaken. Het egoïsme heeft intussen ruim baan gekregen, en is ook tot de lagere regionen van de maatschappelijke ladder doorgedrongen. Begrippen als solidariteit en tolerantie worden als ouderwets en onwerkbaar afgedaan. Het lijkt in deze maatschappij steeds meer ikke, ikke en de rest kan stikken te worden. Het gevolg daarvan is dat goede menselijke eigenschappen als de hang naar onderlinge solidariteit steeds meer naar de achtergrond gedrongen worden.

Eigen verantwoordelijkheid wordt als wondermiddel gezien om mensen te bewegen wat aan hun eigen situatie te doen, maar in de praktijk is het toch maar wat moeilijk om jezelf aan je eigen haar omhoog te trekken.

Mensen die hun hoofd nog wel boven water konden houden zijn massaal in de valkuil van het bezit van een eigen huis gelokt. Een huis dat op papier van jou is, maar dat je in feite van de bank huurt. Alles gaat goed tenzij je een baan verliest, ziek wordt, of er een andere economisch ongelukje op je weg komt.

Mensen die veel te verliezen hebben en het gevoel hebben steeds dichterbij de afgrond te staan worden geregeerd door de angst en angst slaat gemakkelijk om naar haat. Schuldigen worden (te) gemakkelijk gevonden tussen de mensen waarmee men zijn buurt moet delen. Dat terwijl de echte schuldigen zich veilig achter de muren van gated communities terugtrekken.

De vaderlandse volksaard

Dat Moslims door links hierheen gehaald zijn, is pertinent onwaar. Gastarbeiders werden hierheen gehaald door de groot industriëlen die de destijds oververhitte economie blijvend willen (en moeten) doen groeien. ‘Links’ kan er wel van worden beticht dat de regionen waar de gastarbeiders vandaan werden gehaald niet erg gelukkig werden gekozen. In Frankrijk hebben Marokkanen een goede naam. Dat komt omdat vooral wat hoger opgeleide Marokkanen, die van oudsher al op school Frans geleerd hebben, naar Frankrijk vertrokken. Wij haalden onze gastarbeiders vooral uit het Rifgebergte; een achtergebleven gebied. Hetzelfde gebeurde met Turken en Koerden uit het oosten van Turkije. Dit alles met de beste intenties, maar het veroorzaakte wel grote aanpassingsproblemen.

De Nederlandse volksaard is daarbij ook een stuk minder tolerant dan de meeste bewoners van dit land willen toegeven. Je kunt en mag alles doen zolang wij er niet naar hoeven te kijken, te luisteren of het ruiken. Van weeromstuit trokken de nieuwe Nederlanders zich terug in hun eigen kring. Maar bij Hollanders in den vreemde zie je dat gedrag net zo goed; die richten zich ook op de eigen familie en geloofsgenoten.

Overschreeuwen
Polarisering werd de trend; hier in Nederland na de moorden op Fortuyn en Van Gogh, en wereldwijd na 9/11. Polarisering is één ding, maar argumentering vervangen door het overschreeuwen van je politieke tegenstanders is een regelrechte nazi-tactiek. Als ik Wilders verbaal hoor rond hakken, doet dat me soms denken aan rechtszaken die in het Derde Rijk tegen tegenstanders van het regime gevoerd werden; het is de toon en de manier waarop iedere criticus weggezet wordt als een idioot of een landverrader. En ik hoor trouwens ook weinig verschil in de toon van Wilders en c.s. en de toon van hardliners uit de moslimwereld; net zo onverdraagzaam: “Ik heb gelijk, en zo niet dan toch!”

En zo langzamerhand gaan we met zijn allen het hellend vlak op.

Je merkt overal dat relaxte omgangsvormen en galanterie uit de mode zijn. De verruwing slaat overal toe. Op straat, waar je dagelijks bijna van je sokken wordt gereden door assholes die vinden dat de maximum snelheid niet voor hen geldt, dat ze voorrang mogen nemen, dat stoplichten niet voor hen bedoeld zijn, en als je commentaar durft te leveren je op je plek zetten door een grote bek en/of (dreiging met) geweld. Je merkt het aan kunstwerken die daags na onthullen onttakeld worden door buurtjongeren die de boodschap die een kunstwerk uitdraagt niet op waarde weten te schatten. Je merkt het aan witteboordencriminelen die misbruik maken van regelingen als het PGB en andere subsidies. Je ziet het aan de graaiers bij banken en nutsbedrijven. Kapitalisten uit vroegere tijden zouden zulke daden waarschijnlijk gewoonweg ‘niet chique’ hebben gevonden. Destijds waren dieven en opportunisten minder geaccepteerd dan tegenwoordig. Je wordt tegenwoordig in geval van fraude echter al snel als ‘een slimme jongen’ gekwalificeerd, in plaats van als misdadiger.

Het tijdperk van de Hork

Het tijdperk van de Hork is in alle hevigheid losgebarsten. En het voldoet blijkbaar niet meer om mensen die ‘anders’ dan jij zijn, denken of geloven af te katten en te kleineren. Nu begint de opvatting te heersen dat die anderen maar gewoon uit de weg geruimd moeten worden. Ik geloof stellig dat het toegenomen egoïsme oorzaak is van het toenemende geweld en intolerantie in de samenleving, en dat dit effect nog versterkt wordt door de toenemende polarisering.

De stem van de rede wordt steeds zachter, haat neemt hand over hand toe. En dat gaat door totdat iedereen met een schok wakker wordt en opeens beseft waar we nu mee bezig zijn. Of totdat de chaos toeslaat en we hier Joegoslavische toestanden krijgen waarin hele bevolkingsgroepen elkaar gaan deporteren en naar het leven gaan staan. Wat dat betreft heeft die Breivik misschien wel iets losgemaakt, al bereikt hij hopelijk precies het tegenovergestelde wat hij voor ogen had. Wake up and smell the coffee.

Deze column werd op 2 augustus 2011 op de Jaap gepubliceerd.

Tegenwoordig krijgt de westerse mens vreselijk veel informatie te verwerken. Kieskeurig zijn in het consumeren daarvan is enige methode om niet krankzinnig te worden. Ondanks dat de meeste mensen bijna instinctief een sterke filter op binnenkomende informatie zetten, slaat de verwarring toch steeds meer toe. Zo langzamerhand gaat 90% van het info aanbod het ene oor in, en meteen het andere oor uit. We zijn druk met andere zaken; carrière maken, kinderen opvoeden, sociale media en kiezen wat te consumeren; het slokt alle beschikbare tijd op.

Het wordt door het enorme aanbod van informatie onmogelijk gemaakt om hoofdzaken nog van bijzaken te onderscheiden. Door de stortvloed van opinies is het onmogelijk nog enige vorm van waarheid te ontdekken. Niemand en iedereen heeft tegelijk gelijk en ongelijk. Opinions are like assholes; everyone has one. Ook ik maak met deze column de verwarring alleen maar groter. Ook ik ben zo’n eikel die denkt dat zijn mening ertoe doet….

Maar nergens komt de information overload duidelijker naar voren dan in de politiek.

tekening afkomstig van artwork op het label van de ‘ever feel like killing your boss’ LP van The Feederz

Informatie kost tijd

In een functionerende Democratie wordt niets klakkeloos als waar aangenomen. Maar geïnformeerd zijn, en blijven, kost veel tijd. Voordat je de standpunten van alle partijen over alle, voor jou relevante, onderwerpen gelezen hebt, ben je dagen verder. En tegen de tijd dat je daarmee klaar bent, is de kans groot dat veel partijen hun standpunten alweer herzien hebben. De meerderheid van de mensen die ik ken hebben daarom geen interesse in politiek. Ze zijn nooit geïnteresseerd geweest, of zijn afgehaakt.

Politici ontberen visie

De politiek is een soort reclamebedrijf geworden dat wordt gestuurd door spindoctors en mediaconsultanten die uit de marketingbranche afkomstig zijn. Liegen en bedriegen zijn in de marketing geaccepteerde instrumenten en het bezit van een rubberen ruggengraat is een pre.

Dat is één van de redenen dat het vak van politicus sterk aan geloofwaardigheid, en daardoor ook aan aantrekkingskracht, heeft ingeboet. Er zijn nauwelijks nog politici te vinden die een visie hebben en een richting aangeven. Volgens mij weten ze het zelf allemaal ook niet meer. Ze doen wel dapper alsof, maar je moet wel een heel erg goedgelovige muts zijn als je daar nog in trapt. Zover er nog leidersfiguren in deze wereld rondlopen, kiezen die blijkbaar voor het bedrijfsleven.

Hedendaagse politici behandelen het gepeupel ook nog alsof we half debiel zijn. Er worden door politici het liefst Jip en Janneke taal gebruikt. We kunnen blijkbaar alleen nog hapklare brokjes informatie tot ons nemen.

Het is allemaal zo uit de hand gelopen dat politici moeten waken niet teveel in hun eigen woorden te gaan geloven. Want daardoor zouden ze zelf ook helemaal in verwarring raken. Waarmee de cirkel rond is. De verwarring neemt aldus almaar grotere vormen aan.

Stromingen in de blender

De verwarring is al sinds het paarse kabinet compleet. VVD en PvdA lieten gebroederlijk de wilde honden van de vrije markt op ons los, en tegelijk werd geprobeerd de verzorgingsstaat te behouden. De twee belangrijkste stromingen in de hedendaagse politiek; het socialisme en het liberalisme werden in de blender gegooid en tot een grijze pulp vermalen. Dit was geen exclusief Nederlands fenomeen, want je zag het in veel, vooral Europese, democratieën gebeuren.

De kiezer is de weg kwijt geraakt. Het bewijs daarvoor zag je in de laatste verkiezingsuitslagen. De wereld verkeerd in een diepe economische crisis ontstaan door het ongeregelde wild west kapitalisme, maar men stemt massaal op de partijen die de markt het liefst volledig vrij willen laten en de staat als scheidsrechter willen uitschakelen. Partijen die standpunten verkondigen dat mordicus tégen marktwerking zijn bestaan overigens nauwelijks meer.

Rechts heeft standpunten van links overgenomen en vice-versa. Geen kiezer die er nog een touw aan vast weet te knopen.

Even een opsomming:

–         Rechts is de kampioen van de vrijheid van meningsuiting geworden. Het kamp dat traditioneel altijd het liefst wilde dat iedereen vooral zijn bek houdt en klakkeloos alles slikt dat door het grootkapitaal opgediend wordt. Dat terwijl links opeens vreselijk zijn best doen om voor hen onwelvoeglijke meningen te smoren. Zie het Wilders proces.

–         Rechts is nu een pleitbezorger van rechten voor vrouwen terwijl het vroeger altijd als enige recht van de vrouw het aanrecht propageerde. Links heeft opeens een stuk minder moeite met het feit dat sommige bevolkingsgroepen vrouwen het liefst onder de duim willen houden met o.a. kledingvoorschriften.

–         Hetzelfde geldt voor Homo’s; die werden door rechts, en vooral Christelijk rechts, altijd verketterd. Nu kunnen Homo’s ervoor uitkomen dat ze over het algemeen tot de burgertrutten behoren en veilig VVD of PVV, en zelfs CDA stemmen. Ze horen er opeens helemaal bij.

–         Rechts is tegenwoordig vaak anti-religie terwijl rechtse stromingen vroeger juist altijd een sterke bondgenoot in de kerk hadden. Met hulp van meneer pastoor en dominee wist men het volk in het gareel te houden. Kijk maar naar wat er in de jaren dertig tot zeventig in Spanje gebeurde. Alleen de SGP blijft recht(s) in de leer. Dat links nu opeens Moslims in de armen sluit is ook al een gotspe. Links was traditioneel tegen religie en voor een strikte scheiding van kerk en staat. Men zou daar pal voor moeten staan.

–         Er wordt steeds geroepen dat de kogels altijd van links komen. Wat Volkert betreft mag dat waar zijn, maar ga me nu niet vertellen dat die eikel van een Mohammed B. links was. Fundamentalisten, of ze nu Moslim, Christen, Hindoe, Joods zijn, of op mijn part bij een obscure sekte horen; per definitie zijn ze zo rechts als de pest, want uit op de vernietiging van andersdenkenden/gelovigen.

–         Rechts bezuinigd op het leger; het rechtse paradepaardje uit de koude oorlogsdagen. Omdat anders de duur van de WW moet worden verkort. En dat alles gedicteerd door de PVV; de meest rechtse partij in het politieke veld. Een rechtse partij die het opneemt voor sociale voorzieningen; nogal verwarrend.

–         Dat daarnaast die JSF toch wordt aangeschaft maakt de verwarring alleen maar groter, maar laat ook zien hoe ook nationalistisch ingestelde Haagse politici nog altijd kruipen voor de macht van het bedrijfsleven uit de USA.

–         De yuppen van de Amsterdamse grachtengordel worden als links gebrandmerkt. Straks wordt het Gooi ook nog als links bastion gezien. Elke maand een kleine donatie aan Greenpeace ter bestrijding van een vaag schuldgevoel en lachen om Youp van het Hek maakt iemand echter nog niet links.

–         Ook het Koningshuis wordt tegenwoordig als links bestempeld. Het symbool van het Nederlands nationalisme is nu opeens links. Zijn de paleizen opvanghuizen voor daklozen geworden van waar men uit de gaarkeuken liflafjes van Jamie Oliver serveert? Was die villa in Mozambique een ontwikkelingshulp project? Gaat Willem straks soms regeren voor een loon dat voldoet aan de Balkenende norm? Welnee; Wilders heeft een hekel aan het Koningshuis dus moet het Koningshuis wel links zijn. Pure logica.

–         Volgens sommige PVV’ers is het Nationaal-socialisme ook een vorm van Socialisme. Een treffend voorbeeld van politici die hun eigen Jip en Janneke jargon zijn gaan geloven. Het is voor een politicus raadzaam af en toe eens een geschiedenisboekje te raadplegen alvorens onderdelen van woorden als synoniem te gaan verklaren.

–         De PvdA, de regentenpartij van links, is intussen zo ver over het midden getrokken dat ze aan de rechterkant van het politieke spectrum uit zijn gekomen. Dat is een partij die, toen het de kans kreeg samen met andere linkse partijen te gaan regeren, liever een coalitie aanging met de Christen Demagogen. Afgezet tegen die partij leek de PvdA in ieder geval nog op een linkse partij. Dat de PvdA een rechtse partij is geworden is het meest duidelijk in mijn geboortestad. Daar worden de Leefbarbaren regelmatig door de partij van de ambtenarij op rechts ingehaald. De PvdA is wanhopig op zoek naar de verloren gunst van de kiezer. Die partij had zich allang moeten opheffen, en dat geldt ook voor het CDA. Niemand heeft iets aan partijen die als kameleons van kleur weten te verschieten.

–         Maar de PVV leert dat kunstje intussen ook al. Wilders kreeg de kans om een regering te gedogen en wierp met groot gemak een paar ‘niet onderhandelbare standpunten’, zoals de verhoging van de AOW leeftijd, de prullenbak in.

–         De SP ging Brabant een coalitie aan met de VVD en het CDA. Deze partij greep de kans om nu eindelijk eens in een echte machtspositie te geraken wel erg gretig aan.

–         Iemands uiterlijk zegt niets meer. De tijd dat je aan een persoon zijn kleding kon opmaken waar hij/zij in het politieke spectrum stond is voorbij. Vroeger liepen rechtse mensen standaard strak in het pak en onberispelijk geschoren rond terwijl mensen van links garnituur op sandalen rondliepen en met lang haar en baarden getooid waren. Nu lopen verklaard rechtse mensen als Bert Brussen rond met een uiterlijk dat men in de jaren 60-70-80-90 als links werd bestempeld, terwijl de (salon)socialisten van de PvdA en SP in pak lopen. Er zijn geen dresscodes meer. Afgaand op iemands uiterlijk kan je niemand meer taarten.

Internationale verwarring

Hoe zit dat met de rest van de wereld? Overal lijkt men in staat van verwarring te zijn.

De begrippen links en rechts krijgen een bijzondere twist als je naar De Verenigde Staten kijkt. In Amerika staat ‘Liberal’ voor links, terwijl de liberalen hier in Europa tot de rechter vleugel van de politiek behoren. Er is geen georganiseerde linker vleugel in de VS. Politiek begint daar op links met een stroming die hier als rechts te boek staat en vanaf daar wordt het aan de overkant van de oceaan alleen maar nog erger. De uiterst rechtse vleugel wordt ingenomen door godsdienstwaanzinnigen en inteelt Nazi’s die de meest geharde SS-ers nog zouden doen blozen. In Amerika bestaan socialisten niet; daar wordt Socialist alleen als scheldwoord gebruikt. De angst voor het communisme zit er nog steeds goed in.

Dat terwijl de Communisten die je nu nog in Rusland vindt weer aartsconservatief zijn en alle idealen propageren die uiterst rechts hier ook omhelst; vreemdelingenhaat, patriottisme, en angst voor alles dat nieuw en onbekend is.

Maar in Duitsland zijn de oud nazi’s nu toch echt bijna uitgestorven geraakt en is dat land nu zo ongeveer de meest linkse natie op aarde geworden. Dat na 50 jaar de meest rechtse politiestaat in Europa te zijn geweest, onder de (vermeende) dreiging van de R.A.F. en zijn aanhang.

In Duitsland loopt de trend precies andersom vergeleken met Nederland. Hier zijn linkse politici vooral rechts geworden terwijl daar rechtse politici steeds vaker naar links neigen. Het lijkt wel alsof er een of andere natuurwet achter zit…

De polonaise achterna

Nu lopen politici overal vrolijk de polonaise achterna, of die nu links of rechts afslaat.

Misschien is het wel een grote samenzwering met als doel een éénpartij staat? Als je ziet hoe het bedrijfsleven de vingers aflikt als het naar China kijkt zou je dat bijna gaan geloven…

Zou het niet beter zijn dat politieke partijen weer programma’s gaan schrijven waarin ze zich sterk maken voor een partij-ideologie en het daarna aan het electoraat is of men het eens is met deze zienswijze en op de desbetreffende partij wil stemmen?  Dat is in ieder geval wat begrijpelijker. Het dwingt politici eigen keuzes te maken in plaats van bij het minste geringste gemor uit de achterban het roer 180 graden om te gooien.

Al met al is het geen wonder dat mensen zich nauwelijks meer met politiek bezig willen houden. Het is een totaal onoverzichtelijke pot nat geworden.

Deze column werd op 5 juli 2011 op De Jaap gepubliceerd met als titel ‘politieke wereldorde in totale verwarring’.

%d bloggers liken dit: