Navigatie overslaan

Tag Archives: mainstream

ImageIk las een paar jaar geleden ergens wat er zou gebeuren als er ooit een tijdmachine uitgevonden zou worden en iemand vanuit de middeleeuwen naar de tegenwoordige tijd geflitst zou worden. De desbetreffende persoon zou krankzinnig worden van het bombardement van beelden en indrukken die hij te verwerken zou krijgen.

Zou het dus een soort zelfverdedigingsmechanisme kunnen zijn dat mensen alles het liefst saai en voorspelbaar houden?

Waar zijn de muzikanten gebleven die zichzelf keer op keer heruitvinden?  Bands die bij elke nieuwe release anders klonken dan ze eerder deden. Je wist nooit of je de nieuwe richting die ze insloegen leuk zou gaan vinden en vaak moest je lang wennen voordat je de nieuw gekozen koers begon te appreciëren. Maar dat soort artiesten maakten wel de platen die je 30 jaar later nog steeds graag draait.

Tegenwoordig maken de meeste bands gemakkelijk tien keer een album dat bijna identiek is aan zijn voorgangers. En daar hoeven ze niet eens mainstream voor te zijn; ook bij punk en metal is het schering en inslag. Verder kiest de industrie bewust voor de one hit wonders en liefst hebben ze ook nog covers als hits; dat is het aller veiligst.

De meest flagrante vorm van ‘meer van hetzelfde’ is wel de blockbuster die al jaren het mainstream film wereldje domineert. Batman, X-men, Spiderman. Allemaal hetzelfde. Allemaal zielige gefrustreerde Amerikaanse  fantasie en karakterloze striphelden die met digitale effecten opgepompt worden en acteren in videoclips van anderhalf uur met flutscenario’s die vol zitten met eindeloze achtervolgingsscènes; beelden diarree.

Met de literatuur gaat het precies dezelfde kant uit want ook uitgeverijen zijn steeds meer afhankelijk van verkoopcijfers. Dus worden we overspoeld met damesporno (als je SM geil denkt te vinden moet je markies de Sade eens lezen, dat zijn de originele zieke SM fantasieën en daarna weet je hoe verwaterd dat 50 tinten grijs gezeik is) en verder kookboeken en zelfhulpboeken (eerst lees je hoe je lekker kookt en daarna hoe je weer van extra kilo’s afkomt).

Waar komt dat meer van hetzelfde gedoe toch vandaan? Uit de reclame natuurlijk! Daar bedienen ze zich al sinds jaar en dag van het principe dat meer van hetzelfde de verkoop van producten goed doet.

Er zijn ‘nieuwe methoden’ ontwikkeld om reclame toe te snijden op de individuele consument. Op deze manier  kunnen ze nog effectiever meer van hetzelfde door je strot drukken. Ik durf nauwelijks nog ‘like’ knoppen op mijn Facebook account in te drukken, wetende dat het nooit lang kan duren voordat ze het systeem daar perfectioneren en je daadwerkelijk dood gaan gooien met precies op maat gemaakte reclame. Het is alsof je Medusa in het gezicht kijkt; extreme aderverkalking wordt je deel.

Als je bij Bol.com een Sciencefiction film besteld krijg je prompt een lijst toegestuurd met nog een stuk of 20 andere SF films die je gewoon móet zien!

Bij muziek is dat nog erger; al die zogenaamd slimme sites die zodra ze een vage hint krijgen over je smaak je dood gaan gooien met suggesties voor meer uit precies dezelfde hoek. Geen wonder dat muziek tegenwoordig bol staat van retro shit.

O, lust je graag griesmeelpap? Daar hebben we nog wat variaties op: griesmeel met amandelen, yummie, griesmeel met gekonfijte vruchtjes, griesmeel zonder suikers die toch zoet smaakt, biologische griesmeel, griesmeel dat niet klontert, griesmeel waar je van af gaat vallen. Mondje open, hier komt nog meer.

Meer van hetzelfde willen is menselijk, maar tegelijk is tegelijk onwenselijk. Zodra handige marketing jongens op die zo menselijke trekjes inspringen en er een ijzeren wet van maken dat iedereen behoefte heeft aan meer van hetzelfde, komt cultuur al snel volledig tot stilstand.

Goede kunst, of het nou muziek, beeldende kunst, literatuur, film of theater is, prikkelt de zintuigen en die prikkeling hoeft per se niet prettig en comfortabel te zijn. Bekende (denk)beelden en geluiden stellen je gerust, maar je raakt er ook van in een cultureel coma.

Als die reclame jongens niet van die fantasieloze derderangs creatievelingen waren hadden ze een systeem verzonnen dat precies tegenovergesteld werkt. Dan zou je op basis van wat je eerder kocht juist aangeboden krijgen wat je nog nooit eerder had gezien, gehoord of gelezen. Maar dat is een veel te ingewikkelde gedachte voor de moderne mad men.

Advertenties

Ik lees nog altijd veel artikelen op het web waarin de schrijver ervan uitgaat dat de dagen van de grote mainstream platenmaatschappijen geteld zijn en dat die bedrijven binnenkort het loodje gaan leggen. Hoe eerder, hoe beter wat mij betreft. Maar ik ben bang dat de ondergang van de mainstream voorlopig nog wishful thinking is. Dit is de eerste column in een serie anti-mainstream artikelen…

De mainstream bestaat nu nog slechts uit twee enorme bedrijven: Sony/Bertelsmann en Universal/EMI.  En het is niet ondenkbaar dat de twee grote machtsblokken in de muziekindustrie ooit nog zullen samensmelten tot één bedrijf. Stel je eens voor wat de consequenties zijn voor de Indie labels? Het is nu al bijna onmogelijk om goede bands tot sterrendom te promoten als er geen major achter die band staat.

Majors kijken al lang niet meer naar kwaliteiten als originaliteit. Waarom niet? Omdat ze dat in hun optiek niet meer hoeven te doen. Want een zanger die The Voice wint en een cover van een oud nummer op de markt gooit; een oud nummer dat toch al in de publishing portefeuille van de major in kwestie zit, levert op korte termijn meer succes op dan een band die jarenlang ondersteunt moet worden voordat er een doorbraak volgt. Doorbraken zijn nooit zeker dus wordt het ondersteunen van bands met potentie als te risicovol afgedaan.

Sinds artiesten als Prince en Radiohead na afloop van hun contract DIY verder zijn gegaan is de mainstream nog minder geneigd om bands jarenlang te ondersteunen, wetende dat bands de macht van de grote labels niet meer nodig hebben zodra ze de sterrenstatus hebben bereikt. En dan krijgen ze ook nog te maken met een ster als Adele die op het hoogtepunt van haar roem een paar jaar vrij inlast omdat ze niet gelukkig wordt door al die mainstream aandacht. Tja, artiesten zien tegenwoordig de schaduwkanten van het succes wat duidelijker dan vroeger.

In Engeland en de USA heeft een klein Indie-label in ieder geval nog kans door een major aangemerkt te worden als aandrager van nieuw talent. In Nederland werkt dat niet zo. In dit land worden talenten die bij kleine labels hebben getekend pas weggekaapt als hun contract afloopt. Of als ze niet met handen en voeten vast zitten, aangezien er ook kleine labels zijn die helemaal niet met contracten werken. Als deze acts contracten hebben getekend die in deze industrie tamelijk standaard zijn; dus inclusief een muziekuitgave contract en met een blijvende claim op uitgebracht materiaal dan worden ze gewoonweg genegeerd. Er loopt genoeg talent rond dat gemakkelijker te exploiteren valt.

Tegelijk hebben ze bij de majors dondersgoed door dat de grote jongens de slag om de gunst van het grote publiek aan het verliezen zijn. Muziekliefhebbers zien de grote labels al jarenlang als vijand van de vooruitgang en het grote publiek begint steeds beter door te krijgen dat er alleen opgewarmde kliekjes geserveerd worden in restaurant mainstream. Dus wat doen de slimmerds bij de majors? Ze kopen Indie labels in zijn geheel op of als dat niet lukt nemen ze er een groot belang in. Vervolgens wordt er net gedaan alsof de Indie nog onafhankelijk is en weet men zich verzekerd van aanwas van nieuwe artiesten waar nog maar weinig in geïnvesteerd hoeft te worden.

Er werd een paar weken geleden nog hard op de trommel geslagen op o.a. Facebook dat de top tien in Nederland in zijn geheel door independents was geproduceerd. Dan kijk je over welke ‘ independents’ ze het hebben en dan zie je Top Notch (onderdeel van Universal) en Epic (onderdeel van Sony) in het rijtje staan. Nice try asshols; wie trapt daar nou nog in?

En hoe lang duurt het voordat het kaf van het koren wordt gescheiden en belanden alle acts die niet genoeg opbrengen op de keien? Acts waaronder een groot aantal hidden gems zullen zitten, die met een beetje ondersteunen wellicht echt groot hadden kunnen worden.

Wat is er mis met de muziek die tegenwoordig in de hitlijsten staat?

Producers vertrouwen jou als luisteraar niets meer toe. Ze nemen klakkeloos aan dat niemand meer echt luistert; dat doen ze zelf blijkbaar ook al lang niet meer. En zoals de waard is vertrouwd hij zijn gasten. Muziek die niet meteen bij de eerste luisterbeurt aanslaat, komt via mainstream kanalen nauwelijks meer op de markt. Producers zijn over het algemeen hersenloze zombies, murw gebeukt door label executives die op zoek zijn naar snel succes. Alles is vluchtig. Voor die platenbonzen maakt dat niet uit; er is namelijk meer dan genoeg muziek, er is eerlijk gezegd TEVEEL muziek. En er zijn overvloedig veel muzikanten die er alles voor over hebben om ‘het te maken.’ Of ze daarvoor nou met Idols of the Voice mee moeten doen, zich in het strakke keurslijf moeten persen van ‘hoe het moet’ of zich op enigerlei andere wijze moeten prostitueren; het maakt ze niet uit. Alles voor de 15 minutes of fame.

Speel je pop dan moet het als Lady Gaga klinken en moet je er ook nog een leuk, liefst simultaan door minimaal 10 man uitgevoerd dansje bij opvoeren.  Speel je rock? Dan moet je als Anouk klinken. Maak je metal dan moet je afhankelijk van het subgenre dat je kiest als Metallica, System of a down, Tool, Slayer of Killswitch Engage klinken. Is het punk dan wordt het als Green Day. En doe je iets alternatiefs dan moet je het doen zoals al die Indie bandjes die zich bedienen van die nu o zo hippe folksound en komen we uit bij Destroyer of Warpaint.

Jammer voor je dat tegen de tijd dat je genoeg nummers hebt geschreven, in ‘de stijl die momenteel hip is’, die stijl alweer uit is. Het enige wat je kan doen als je abosluut ‘hip’wil zijn is dus nummers te gaan spelen die de producer al op de plank had liggen. Nummers die aan de lopende band door componistenpools afgeleverd worden. Folk is in? Maken we een heleboel prefab folk voor jullie. Resultaat: alle rock klinkt als Anouk, alle dance als Armin van Buren, alle metal lijkt op Metallica, alle Indie klinkt als Warpaint en alle hoempapa als Jantje Smit. Booooring!!

En voordat die nummertjes perfect op tape staan zijn ze al uitgekauwd. Perfect geproduceerde muziek bestaat niet. En alleen al het streven ernaar is dodelijk. Het is niet menselijk om perfect te spelen. Alleen machines kunnen dat en aan het geluid van een machine raak je snel gewend, en zodra je eraan gewend bent wordt het geluid onvermijdelijk saai.

En dat geldt echt niet alleen voor mainstream hitjes waarin de zang geperfectioneerd wordt door de auto-tune. Waarom klinkt de meeste Deathmetal tegenwoordig zo godverdommes als van hetzelfde laken een pak? Omdat de drums in de opnames digitaal bewerkt  worden door sequencers! Superstrak maar levenloos! Doet de naam van het genre eer aan, nietwaar? Het klinkt lekker,  maar je voelt er niks bij. Gruizig opgenomen Black Metal doet daarentegen veel eerder wat met je.  OKÉ, je moet ervan houden en je ervoor open willen stellen. Dat is een flink obstakel, maar wat is daar nou mis mee? Ik word doodmoe van al dat ‘makkelijke gedoe.’

Geen wonder dat de luisteraar geen muziek meer koopt. Muziek  ís echt gratis, want je hoort wat ‘hot’ is al te vaak op de radio en tv en online voorbij komen. En voordat je de neiging krijgt om het te kopen is de magie al uitgewerkt. En dat geldt ook voor de muziek die niet in de hitlijsten staat; als je 3voor12 regelmatig bezoekt heb je er al genoeg van geproefd om te weten dat je geen eeuwigheid naar die Indie misbaksels wilt blijven luisteren. En waarom zou je het dan kopen?

De executives en producers in de platenindustrie zijn er nog steeds van overtuigd dat er een formule bestaat waarmee je goede popmuziek kan maken. Het zijn alchemisten die lood in goud denken te kunnen veranderen. Ze halen de verkooplijsten erbij als bewijs, want goede muziek is muziek die verkoopt. Ze denken dat als je muziek maar vaak genoeg door de grootste gemene deler haalt je uiteindelijk de perfecte popsong krijgt. Maar perfectie bestaat niet en muziek voldoet gelukkig 100% aan elke chaos theorie ooit verzonnen; perfecte muziek WIL domweg niet bestaan. Net als een perfect leven.

Door al dat gesleutel is muziek, ooit het belangrijkste product(braak, braak) in het leven van jongeren, pijlsnel afgezakt naar de regionen van ‘spul dat er niet zoveel meer toe doet.’ Het is niets meer dan sonisch behang. In alle mogelijke kleuren verkrijgbaar….

Morgen meer…

Vroeger gaven jongeren hun (zak)geld aan 3 dingen uit: kleding, uitgaan en muziek. Nu geven ze het uit aan kleding, games en smartphones. Wat is er gebeurd? Waarom betekent muziek blijkbaar zoveel minder voor de nieuwe generaties jongeren?

De muziek industrie verklaart dit fenomeen door te stellen dat jongeren niet meer voor muziek willen betalen omdat ze het via illegale downloads gratis kunnen verkrijgen.

Dat is echter maar gedeeltelijk waar. Muziek wordt namelijk ook op andere manieren gratis weggegeven. Want muziek wordt, waar je ook komt, ongevraagd door je oren gejaagd. Je kan geen kledingzaak, supermarkt of wat voor detailhandel dan ook binnenstappen of je wordt erop vergast. Er is bijna geen kantoor, werkplaats, wachtruimte, lift, sportschool, zwembad of kerk te vinden waar je nog stilte krijgt. En krijg je op dat soort plaatsen goede muziek te horen, of muziek die bij de ambiance past? Ja, in de kerk misschien. Tenzij je de pech hebt dat ze ook daar moderne religieuze indierock zijn gaan draaien. Te vaak is muziek niet meer dan sonisch behang van de aller-slechtste soort.

Hoe is dat zo gekomen?

Heeft het misschien te maken met de enorme expansiedrift van bepaalde publishers die overal hun vertegenwoordigers op af stuurden om maar te zorgen dat er muziek aan de loze ruimtes werd toegevoegd? Dat doen ze met van die fijne geprefabriceerde pakketjes waar loze riedels van ‘elk wat wils’ inzitten. Muziek die je bekend voorkomt,maar desondanks toch eigenlijk liever niet wil horen.

Maar het gaat nog verder. Zelfs documentairemakers worden door scrupuleuze sync agenten achtervolgd en bijna gedwongen onder de volle lengte van hun docu’s  muziek te plaatsen. Dat shot van die leeuw; daar kan best een leuke riedel van Armin van Buuren onder! Niet leuk? Wat dacht je van the Lion sleeps tonight? A-wie-mo-ep, A-wie-mo-ep….

Tel daar de verschrikkelijke manier waarop producers denken het publiek te kunnen overtuigen van de hitpotentie van mainstream muziek: het slaat meteen aan, maar is ook binnen een week weer uitgewerkt.

Gooi nog maar een via de Voice bekend geworden droplul ertegenaan die een allang uitgekauwde evergreen nogmaals opwarmt. Laat Jan Rot lekker Nederlandstalige versies van klassiekers maken en pleur ze in de zoveelste Van Den Ende Musical. Hoge kunst mensen. En zo mooi uitgevoerd.

Wilt u de soundtrack van deze prachtige musical kopen…..? Nee…..? Waarom niet….? Oh U download u muziek zeker illegaal….?

-Nou, eerlijk gezegd wil ik deze muziek zo snel mogelijk weer vergeten. Mag dat misschien ook?

En dan vinden ze het vreemd dat jongeren liever onder elkaar gaan chatten, pingen, sms’en of whatever? Zelfs de meest banale prietpraat van je vriendjes of vriendinnetjes is interessanter dan de kwijl die tegenwoordig uit de overvloedig aanwezige boxen druipt.

Lees hier nog een oudere column over bijna hetzelfde onderwerp

%d bloggers liken dit: