Navigatie overslaan

Tag Archives: subsidie

bogueMet veel bombarie presenteert het Popkantoor zich als een initiatief dat uit de muziekscene afkomstig is. Dit stadsinitiatief is wat mij betreft afkomstig uit een kleine kliek ‘cultureel ondernemers’, op zich is daar natuurlijk niks mis mee, ware het niet dat de Rotterdamse cultuurelite de laatste jaren een tamelijk slechte naam voor zichzelf heeft weten op te bouwen. Na de debacles met Nighttown, Watt, Waterfront en de Nieuwe Oogst krijg ik het niet over mijn hart om juichend de fanfare van het Popkantoor achterna te gaan lopen. Ik geloof best in de goede intenties van mensen als Dave Geensen, maar alle alarmbellen gaan bij mij af als er heel makkelijk door te prikken verwachtingen worden gewekt.

Mijn grootste bezwaar bij de organisatie van het Popkantoor is dat ze aalglad zijn en zich op vreemde manieren onder alle kritiek uit proberen te wurmen.  Het Popkantoor zegt eerst niet genoeg aan de 2,5 miljoen prijzengeld van het stadsinitiatief te hebben en presenteren ze plannen waarin er nog minimaal 4 jaar subsidie bij moet. Dat kan helemaal niet volgens de regels van het stadsinitiatief en geschrokken beweren ze meteen daarop ze vanaf day one op eigen benen kunnen staan. Waarom lukt het me nou niet om dit te geloven? Omdat de huur op deze triple A locatie nog hoger zal liggen dan die van Worm? Hoe willen ze die huurpenningen dan gaan terugverdienen?  En dan ook nog met hooguit een of twee programma’s per week?

Why the hell heeft het Popkantoor geen goedkopere locatie kunnen vinden? Er staat een miljoen vierkante meter kantoorruimte leeg die met wat hulp van de gemeente voor een habbekrats gehuurd had kunnen worden. Panden die wellicht ook geen miljoeneninvestering  voor een verbouwing nodig hebben.

Het zou mij niet verbazen als het Popkantoor, net zoals het nu in het pand op de West-Blaak gevestigde Cinerama, een huurcontract voor niet meer dan een jaar gaat krijgen. Daardoor kan de eigenaar van het pand: het conglomeraat Volker-Wessel heel makkelijk weer van het Popkantoor af. Met behoud van een door de gemeenschap betaalde verbouwing van de grote zaal en de twee bovenzalen van Cinerama.

De zalen van Cinerama die het Popkantoor zich toe-eigent kunnen nog steeds als bioscoop gebruikt worden zeggen ze dan. Mag je straks op een klapstoel naar een film gaan kijken of moet er na elk popconcert een mini verbouwing plaats gaan vinden? Productiekosten van live optredens zijn zonder dat al lastig in de hand te houden, maar op deze manier jaag je een organisatie wel heel erg op kosten.

Een fail is gemakkelijk te verwezenlijken. Er hangt heel veel af van externe factoren waar het popkantoor weinig grip op heeft. Als Mojo de juiste bands niet gaat leveren en ze die de zaal niet vol (genoeg) weten te krijgen zijn ze de Sjaak. En waarom zou Mojo aanbod naar Rotterdam brengen dat ze ook in de Melkweg, Paradiso, 013, de HMH of Ziggo Dome kunnen neerzetten? We zijn hier allang gewend om naar 020 af te moeten reizen zeggen ze bij Mojo.

Waarom krijg ik nu al visioenen van acties in de media om het Popkantoor te behouden? Zouden die lui achter het popkantoor denken dat het hun organisatie uiteindelijk ook wel gaat lukken om jaar in jaar uit extra geld bij de gemeente los te weken? Extra geld dat wellicht bij andere culturele instanties weggehaald moet worden?

Wie garandeert ons dat er over twee jaar nog andere (kleinere) podia door de gemeente gesubsidieerd worden? De gemeente is na al de in de eerste alinea van deze column genoemde financiële rampen al niet meer zo happig om nog geld in popmuziek te steken. Dus wat gaat er gebeuren als het popkantoor faalt? Het zou mij niet verbazen als de gemeente na een zoveelste aderlating van gemeenschapsgeld zijn handen helemaal van de popsector aftrekt. Domweg omdat de sector de indruk incompetent te zijn niet meer van zich af weet te schudden.

De tering moet eindelijk naar de nering gezet worden; vergeet die dure A-locaties. Wat kan jou het nou bommen of een podium op een prestigieuze locatie zit? Rock ’n rol gedijt nog steeds het best in een kelder, uit het zicht van koopgootbewoners.

Advertenties

Image

Ik las zonet het artikel op 3voor12 waarin dan toch eindelijk de nieuwe locatie voor het Popkantoor bekend gemaakt werd. Jammer genoeg  blijft het een waardeloos idee.

Er werd in de voorwaarden voor het winnen van het stadsinitiatief duidelijk gesteld dat projecten die buiten het prijzengeld geen aanspraak op andere subsidies mochten doen. Maar wat lees je? Het Popkantoor heeft minimaal nog 4 jaar extra geld nodig om dit podium te laten slagen. En natuurlijk kan niemand garanderen dat deze tent na 4 jaar op eigen benen kan staan. Rara wat ze na die 4 jaar gaan doen; een actie organiseren om hun voortbestaan mét subsidie af te dwingen?

Zonde dat de enige leuke bioscoop die er in de stad nog over is zijn locatie met een tot mislukking gedoemd podium moet gaan delen. Waarom wordt dat podium niet in de kelder van Cinerama gevestigd ? Daar staat notabene een discotheek leeg.

En er zijn nog wel meer locaties die beter voldoen.

Waarom voeren de initiatiefnemers van het Popkantoor geen actie om de originele locatie op de Coolsingel te behouden? Wie is er in deze stad nu de baas? De bewoners of een stelletje projectontwikkelaars die het liefst de hele stad vol zouden plempen met outlet stores en andere eenheidsworst?

Er staat nog meer mooi onroerend goed leeg op de Coolsingel. Waarom nemen ze als alternatief dat gebouw van ABN-Amro niet onderhanden?

Waarom blazen ze Heidegger geen nieuw leven in? Die zaal is zo goed als kant en klaar en ontbeert alleen een goed bestuur.

En Joey Ruchtie, de programmeur van Ro-Town gaat naast zijn oude baan het popkantoor programmeren? Ik krijg een sterk gevoel van déjà vu. Hoe lang gaat hij het deze keer volhouden?  Langer dan die paar maanden dat hij bij WATT werkzaam was? Waarom moet zo’n podium, door op deze vreemde manier personeel te delen, zich uitleveren aan een blok verder gelegen concurrent? (de Cinerama ligt op nog geen halve kilometer van Ro-Town; ongeveer net zo dichtbij als Watt lag). Bij Watt maakten ze precies dezelfde fout…

En die fout lag vooral in het feit dat men denkt dat een groot podium Mojo zal gaan vermurwen en grote(re) bands aan Rotterdam zal gaan gunnen. MOJO is echter aandeelhouder van zowel de Ziggo Dome als de HMH. Die podia worden niet voor niets Live-Nation sheds genoemd. Ze zouden wel gek zijn om concurrerende podia in andere steden te gaan bedienen. Dat deden ze voor Watt ook maar mondjesmaat.

En waarom zou in de Cinerama wel lukken wat bij Watt niet lukte? Het zou me niet verbazen als ze  binnen een jaar gaan lopen mekkeren dat Het Popkantoor maar met Worm moet fuseren om te overleven. Is Rotterdam straks weer twee concurrenten van Ro-Town in één klap kwijt.

Toen de originele locatie van het Popkantoor wegviel was het over en uit met dit initiatief; beetje jammer dat dit feit toen niet meteen bij die gasten achter het Popkantoor is doorgedrongen.

Voor de honderdduizendste keer: Rotterdam zou er beter aan doen zich op een keten van iets kleinere podia te richten. Het segment van grote (buitenlandse) bands die zalen van 1000-2000 bezoekers vol trekken wordt steeds kleiner en gaat sowieso Rotterdam voorbij. Tegelijkertijd is het ontluisterend hoeveel veelbelovende, nieuwe acts tijdens hun eerste tournees Nederland overslaan. Nederland was ooit de poort naar Europa voor Amerikaanse en Engelse bands; laten we die poort weer open zetten: in Rotterdam!

Het is tijd dat een nieuwe generatie cultureel ondernemers het stokje van de oude garde overneemt. Een generatie die meer van deze tijd is en zich aan de nieuwe omstandigheden in de culture sector aan weet te passen.

 

hoe wil je hier mooi geluid produceren?

Deze week werden de plannen bekend voor het zogenaamde popkantoor in het oude postkantoor op de Coolsingel te Rotterdam. Dit plan is ingediend in het kader van het stadsinitiatief. Mocht dit plan de stemming winnen dan is er 2,5 miljoen beschikbaar om het uit te voeren. Een van de voorwaarden die bij het stadsinitiatie horen is dat het project uiteindelijk niet in aanmerking mag komen voor andere (structurele) subsidies.

Het Popkantoor is typisch zo’n plan waar je twee minuten blij van wordt; Rotterdam staat te springen om podia (ik gebruik hier niet voor niets een meervoud!) en een podium op een zo prominente plaats als de Coolsingel klinkt super aantrekkelijk. Maar de ontnuchtering slaat dus na twee minuten alweer toe.

Bij mij gebeurde dat toen ik het woord ‘tijdelijk’ in de plannen las. Deze plannen kunnen alleen tijdelijk worden uitgevoerd omdat de 2,5 miljoen domweg niet genoeg is om een dergelijk podium meer dan een paar jaar te laten bestaan. I hate to rain on your parade, Meneer Geensen, maar in een paar jaar bouw je geen Rotterdams Paradiso op. Paradiso bestaat al meer dan 40 jaar en een dergelijke zaal doet er minimaal vijf jaar over om genoeg naamsbekendheid te vergaren om de grote acts die jij zo graag wil zien aan te trekken. Kijk maar naar Watt; op Morrissey en The Stooges na bestond de programmering daar vooral uit acts waarvoor Paradiso, De Melkweg en 013 bedankten. Het maakt niet uit hoe goed je contacten met Mojo zijn; grote(re) acts bepalen zelf welke Nederlandse zaal ze aandoen en het duurt jaren voordat een zaal bij de eerste keus zit.

En iedereen die het oude postkantoor kent weet dat als je in die hal een dubbeltje liet vallen je zes keer een echo om je oren kreeg. Het woord galmbak is nogal zacht uitgedrukt. Het gebouw is daarbij ook nog een monument dus je mag er nog geen spijker in de muur slaan. De enige manier om binnen het budget goed geluid in die zaal te krijgen is een soort doos in de hal van het postkantoor te bouwen waarin de akoestiek goed is. Maar daarmee gaat de grandeur van het gebouw wel voor de bezoekers verloren.

Daarnaast ben ik bang dat de initiatiefnemers van het Popkantoor zijn vergeten hoe streng de normen voor geluidsoverlast in deze stad gehandhaafd worden. Ook een stadsinitiatief moet vergunningen krijgen. Ik denk dat de vanaf januari verplichte geluidstest roet in het eten gaat gooien. De galm bestrijden wordt al moeilijk, maar minder dan 85 Db geluid naar buiten toe lekken is schier onmogelijk!

Bij mij blijft er maar één gedachte hangen als ik dit soort plannen lees; hoe lang gaat het duren voordat het budget overschreden wordt en er actie gevoerd moet worden om meer geld bij de gemeente lost te krijgen? En wie garandeert ons dat er ook hier niet een paar slimme jongens hun zakken gaan vullen en voortijdig tabee zeggen? En ik heb het hier niet eens over de initiatiefnemers, maar over uitgekookte aannemers; het zal niet de eerste keer zijn als de kosten voor de verbouwing gierend uit de hand lopen. Het idee dat we voor die 2,5 miljoen maanden of zelfs jaren naar een gebouw in wording mogen gaan staren, waarin uiteindelijk bij gebrek aan budget nul komma niks gaat gebeuren, staat me echt niet aan.

Als ik dan ook nog hoor dat die Dave Geensen uit het kringetje rond Motel Mozaique afkomstig is weet ik genoeg; dit plan komt uit de koker van het good old boys network van subsidieslurpers die op zoek zijn naar een leuke nieuwe locatie voor hun driedaags festival.

Hier is een beter idee: voor die 2,5 miljoen kun je een tent oprichten die 25 jaar blijft bestaan. Als je het tenminste niet op de Coolsingel in een pand gaat zitten waar driekwart van je budget in een verbouwing verdwijnt. Ik ken twee jongens die al een tijdje bezig zijn met een toffe locatie, vlakbij de binnenstad in een pand dat ooit een discotheek was en dus weinig verbouwing behoeft. Deze jongens zijn bezig een zo groot mogelijke coalitie te vormen met Rotterdamse muziekliefhebbers met een rock ’n roll hart. Ik heb me bij ze aangesloten.. .Wij willen een tent zoals de Vlerk ooit was. Onze locatie zit qua grote tussen Waterfront en de Vlerk op de Blaak in.

De locatie is inmiddels bekend en ook als stadsinitiatief aangemeld. Om onze plannen te verwezenlijken hebben we maar een fractie van die 2,5 miljoen nodig. Sterker nog; alleen al van de jaarlijkse rente van dat bedrag zouden we een programma kunnen neerzetten. Gewoon door een beetje houtje touwtje te werken en genoegen te nemen met een plan dat minder prestigieus is, maar een stuk levensvatbaarder.

Mochten we winnen dan mogen ze wat ons betreft de rest van het geld gebruiken om nog vijf andere kleine tenten op te richten of geven ze het op ons part aan Worm.

Lees hier het vervolg op deze column genaamd ‘Het Popkantoor blijft een waardeloos idee’.

 Ik las een artikel in de Revu over de verspilling van belastinggeld door poppodia. Poppodia worden overgesubsidieerd volgens uitbaters van commerciële clubs en zijn daarom valse concurrenten. Er zijn inderdaad argumenten te vinden die deze stelling beamen, maar wanneer is een podium overgesubsidieerd?

Dance avonden

Die gasten van Perron hebben wel een punt als ze zeuren over de dance avonden die met subsidiegelden in Waterfront,  Nighttown en Watt werden georganiseerd. Als fervente Dance-hater was dat mij ook altijd een doorn in het oog. Ik vond het ongelofelijk lullig dat je een uur na een optreden de zaal uitgeveegd werd omdat er zonodig met een techno-avond geld verdiend moest worden. Dat ondanks dat er tegelijk tonnen subsidie door hetzelfde podium opgestreken werden. Publiek wil na een goed concert nu eenmaal graag napraten en borrelen. Tegenwoordig gaat het publiek meteen na een optreden weg; op zoek naar een andere tent om af te zakken. Ik vraag me af of dat mechanisme destijds vanwege die danceavonden ontstaan kan zijn.

Maar vergeet ook niet dat veel jongeren tegenwoordig moeiteloos tussen extreem ver uit elkaar liggende genres zappen. Het publiek van Waterfront, Nighttown en Watt komt ook weer niet graag in de door drugs vergeven commerciële dance tenten. Ik ken mensen die het heel leuk vonden om na een rock concert nog uren te blijven dansen. Dat ik het niks vind zegt natuurlijk niet alles.

Maar al met al is het een beetje mosterd na de maaltijd van Aziz Yagoub van Perron om over valse concurrentie vanuit gesubsidieerde zalen te klagen want de bovengenoemde zalen zijn allemaal gesloten, Exit deed niet aan dance en als Ro-Town al een dans avond organiseert draait het daar meestal niet om Techno, maar om organische dansmuziek.

De uitbaters van de grote dancetenten hebben volgens mij ook behoorlijk wat boter op hun hoofd als ze het over geld witwassen bij poppodia hebben.  Het is al jaren algemeen bekend dat de gemakkelijkste manier om drugsgeld wit te wassen een dance-evenement op zetten was. De bezoekersaantallen werden dan gewoon flink overdreven en er werd maar 6% btw over het gewassen geld betaald. Het zou mij dan ook niet verbazen als deze truc een belangrijke reden voor de regering is geweest om het  lage BTW tarief voor cultuur af te schaffen.  (al werd die maatregel intussen alweer teruggedraaid)

Fokking corruptie

De Nieuwe Oogst is natuurlijk een voor de hand liggend voorbeeld van een overgesubsidieerde organisatie. En als het allemaal waar is wat er in de Revu over de Nieuwe Oogst wordt beweerd is de zaak daar nog 10x kwalijker dan ik al dacht. Vier miljoen verduisterd voordat de tent überhaupt open ging en Gratis I-phones voor alle medewerkers en bedrijfsuitjes naar Londen. Ja, daar is subsidie pertinent niet voor bedoeld.

Alsnog dank meneer Grashof; leuk te horen dat u dit jaar tot de groenste politicus in de kamer uitgeroepen bent. In uw tijd als cultuurwethouder van  Rotterdam was u duidelijk ook groen; maar dan in een andere betekenis van het woord. Ronduit walgelijk dat de stekker niet meteen uit die tent is getrokken toen die 4 miljoen verdwenen bleek te zijn.

Ik kan me ook van harte aansluiten bij alle clubeigenaren die beweren dat de gemeente zelf vooral geen initiatieven moet nemen om zalen om te zetten. Als de gemeente initiatief neemt komen alleen mensen die mooie praatjes kunnen opdissen in besturen en directies en loopt de boel altijd spaak terwijl er meestal ook nog wat zakken gevuld worden met gemeenschapsgeld. Het is nog nooit gelukt om op die manier een goed lopende tent op te zetten. Maar initiatieven van zogenaamde creatieve geesten zijn ook niet altijd zaligmakend. Kijk maar naar die fusie tussen Watt en Waterfront. Dat was het slechtste idee van deze eeuw want dat heeft de stad de twee grootste podia gekost

Perverse Prikkel

Eigenlijk is het bizar dat hoe meer succes een podium heeft , hoe meer subsidie het krijgt. Dat is een perverse prikkel die afhankelijkheid van subsidies alleen maar verergert. Het subsidiestelsel in dit land is wat mij betreft bedoeld om zalen de mogelijkheid te geven in hun rol te groeien en optredens van nog onbekende bands mogelijk te maken en niet om een organisatie als Live Nation in staat te stellen de gages voor de bands (en daarmee hun eigen percentage) rucksichtlos omhoog te gooien. Je kan die tonnen subsidie die voor sommige tenten betaald worden net zo goed rechtstreeks naar Mojo overmaken.

Als met een uitverkochte zaal een podium niet break even raakt met de kosten van de productie (band(s) + personeelskosten + vast lasten) dan is dat optreden overgesubsidieerd want het kan niet zo zijn dat mensen een optreden moeten missen omdat de zaal uitverkocht is, en tegelijk via de belasting mee betalen aan datzelfde optreden. Het is natuurlijk een nobel idee dat je in gesubsidieerde zalen niet meer dan 15 euro betaald voor een bekende band, maar als het optreden in minder dan een dag uitverkocht is dan zou het naar een grotere zaal verplaatst moeten worden waar iedereen die het optreden wil zien in past. En als dat niet kan, zit er niks anders op dan de entreeprijs drastisch te verhogen.

Ik kreeg een aantal reacties op mijn vorige column over de bezuinigingsplannen van Halve Zoolstra. De meeste waren positief, maar er zaten er ook bij die met hapklare VVD propaganda doorspekt waren. Vrije markt mantra’s dat ‘het allemaal wel wat minder kan met die cultuursubsidies’, waarin wordt beweerd dat met minder subsidies het eigen initiatief vanuit de sector gestimuleerd zou worden en dat de bezuinigingen een Blessing in disguise zouden zijn. Als je in deze beweringen mee gaat zie je een belangrijk detail over het hoofd: de markt in Nederland is helemaal niet vrij.

Laat ik me voor de overzichtelijkheid beperken tot de poppodia; de sector waarmee ik zelf de meeste ervaring heb.

Het is mogelijk een poppodium zonder subsidie draaiende te houden. In theorie dan, want in de praktijk valt dat een beetje tegen. Een woud van de regelgeving blokkeert de weg.

Als deze regering poppodia zonder subsidie wil laten draaien mogen ze beginnen met het kraakverbod af te schaffen. Dat geeft kansen aan initiatieven van mensen die geen enorme bedragen kunnen investeren. Als het kraakverbod niet had bestaan hadden mijn vrienden en ik al begin dit jaar een beoogde locatie voor een nieuw poppodium in gebruik kunnen nemen. Een locatie waarover we nu met projectontwikkelaars moeten onderhandelen en waarvoor we een bedrag van ongeveer 2 miljoen bij elkaar moeten zien te krijgen. En dat wordt natuurlijk erg moeilijk; zeker in een stad als Rotterdam die met het WATT debacle geen goede beurt heeft gemaakt richting private investeerders in de cultuur.

Huisvesting is de grootste uitgave voor een poppodium, zeker als het een nieuw pand betreft dat helemaal volgens de regels is opgetuigd.

Om te beginnen heb je de regels t.a.v. de beperking van geluidsoverlast. Dit maakt het opstarten van een podium op een bestaande locatie meteen een stuk moeilijker. Watt ging eraan kapot; daar werd over het hoofd gezien dat het hypermodern, duurzame airco systeem dat in de zaal werd geplaatst geluidsoverlast veroorzaakte omdat de buizen van het systeem het geluid dat uit het gebouw lekte bleken te versterken. (dat was tenminste de officiële lezing)

En vergeet niet dat er, zeker in een stad als Rotterdam, altijd zeikerds in de buurt wonen die hoe dan ook gaan klagen. Want ook al is de zaal zo goed geïsoleerd dat het geluid van optredende bands nergens naar buiten lekt, dan nog blijf je met het probleem van luidruchtig publiek dat ook buiten het pand, wellicht in dronken toestand, lawaai maakt. Dat probleem kan je oplossen door keiharde repressie in te zetten en de straat zwart van de security en blauw van de agenten te laten zien, maar dat kost wat centen, en de sfeer wordt er ook niet beter op.

Een eenvoudigere en meer effectieve oplossing is in de stad uitgaansgebieden aan te wijzen en mensen die gesteld zijn op hun nachtrust ervan te weerhouden zich in dat betreffende gebied te vestigen. Klagende bewoners die al in dit gebied gehuisvest zijn zouden dan een vervangende woning aangeboden moeten krijgen in een rustige randgemeente.

En het allerlaatste wat je als gemeente moet doen is de binnenstad volgooien met yuppenappartementen. Mensen die tonnen voor een woning uitgeven hebben nu eenmaal de neiging over alles te gaan klagen wat de waarde van hun huis omlaag brengt en het woongenot ook maar enigszins aantast.

Maar daarmee ben je er nog niet, want er zijn een boel, door het rijk opgestelde, richtlijnen op het gebied van personeelsbeleid waaraan een zaal moet voldoen.

De Arbo-wet zou afgeschaft moeten worden, want daar staan een boel dure bepalingen in. Je lichtmensen mogen bijvoorbeeld echt niet op een ladder gaan staan om licht in te hangen; daar moet je loopsteigers voor aanschaffen. Zware apparatuur mag je niet zomaar optillen, daar moeten liften voor aangeschaft worden. Etc, etc. Al met al zijn dit regels die vaak ver doorgeschoten zijn, en er m.i. alleen zijn gekomen om te zorgen dat de verzekeringsmaatschappijen minder risico lopen op uitbetaling van binnengekomen premiegelden.

Maar eerlijk is eerlijk; de Arbo-wet behoed je werknemers in veel gevallen voor de WAO. Zonder deze wet was ondergetekende bijvoorbeeld echt stokdoof geworden, want mijn werkgevers vertikten het oordoppen voor het personeel aan te schaffen totdat ze ertoe verplicht werden.

Als ik zie hoe de aanvoer van zware apparatuur in nieuwe zalen als het Paard van Troje in Den Haag tegenwoordig geregeld is (met liften van de ondergrondse garage die rechtstreeks op het podium uitkomen), en ik denk terug aan de trappen die we vroeger in Nighttown moesten nemen met hele mengtafels op onze bult, dan ben ik best wel een beetje trots op het innovatie vermogen in dit landje. Ik heb menig Amerikaanse roadie compleet ‘in awe’ gezien toen ze dat systeem voor het eerst zagen. Made in Holland dude…

Maar in theorie is dat dus allemaal niet nodig, dus strepen we de verworvenheden van die Arbo-wet rücksichtslos weg.

foto: Daniel Baggerman


Een grote slag kan je als zaal slaan door niet met een brouwer in zee te gaan maar je bier gewoon bij de supermarkt in te kopen. Het is echt te bezopen voor woorden, maar bier is in de supermarkt goedkoper dan wanneer je het via een brouwer als Heineken of Inbev inkoopt. Nu is bier via de supermarkt kopen met het doel het weer te verkopen officieel niet toegestaan, maar in theorie zou jouw zaal dus veel goedkoper uit kunnen zijn. Daarbij wordt hier een probleem aangestipt waarover de horeca in Nederland al jaren steen en been klaagt. Uitgaan in Nederland wordt al jaren ontmoedigd door de hoge prijzen van drank in de horeca. Ik moet eerlijk bekennen dat ik al jaren bij concerten helemaal niets meer drink, tenzij ik gratis drank krijg van bevriende uitbaters of bands van wie ik optredens bezoek.

Als de huisvesting en de drankleveranties zijn geregeld is het zaak om de interne organisatie op een andere dan gangbare manier op te zetten.

Personeel

Het is voor een poppodium in theorie niet nodig om professionals in te zetten, al is het in de praktijk wel zo handig. Om te beginnen heeft een zaal een goede geluidsman/vrouw nodig. Die zijn gratis moeilijk te vinden. Je kunt natuurlijk een Pipo achter de geluidstafel zetten die alleen de volumeknoppen weet te vinden, maar daar doe je de optredende bands en vooral je publiek geen plezier mee. Een vaste geluidsman die weet hoe hij een goed geluid kan neerzetten is eigenlijk onontbeerlijk. Maar het moet op zijn goedkoopst, dus zetten we een amateur achter de mengtafel. En nu maar hopen dat deze persoon trouw bij elk georganiseerd optreden blijft komen, ook nadat hij/zij een paar keer bijna is gelyncht vanwege aanhoudende feedback.

Verder moet er iemand achter de bar staan die de benodigde papieren heeft en genoeg verantwoordelijkheidsgevoel bezit om de kas kloppend te houden. Om het goedkoop te houden wordt dat dus ook een vrijwilligers, maar omdat de belasting ook nog poen wil zien wordt de administratie wel erg ingewikkeld. Daarnaast zal je het geluk moeten hebben om iemand te vinden die in zijn taak kan en wil groeien, en dus jarenlang met behoud van uitkering voor je zaal gaat werken. Dat terwijl hij/zij wél in bezit moet zijn van het sociale hygiëne certificaat. Helaas zullen het UWV en/of de Sociale Dienst roet in het eten gaan gooien zodra ze achter deze constructie komen, want werken met behoud van uitkering, en ook Melkert banen bestaan niet meer. Maar nogmaals; we proberen hier puur theoretisch de goedkoopste weg te bewandelen.

Bands en personeel zwart uit betalen is nog een manier om je kosten te beperken. Uiteraard is dat een doodlopende weg, maar poppodia zijn sowieso geen lang leven beschoren, dus jouw tijd duurt het wel. Bij Nighttown duurde het jaren voordat de belastingdienst onraad rook toen deze zaal niet genoeg premies afdroeg.

Maar we zijn er nog niet want ook de programmering komt niet vanzelf tot stand. Als de zaal een goed programma wil hebben waar ook daadwerkelijk publiek op af komt zal er een programmeur in dienst genomen moeten worden. Ook dit kun je in theorie door een vrijwilliger laten doen. Maar als je ziet hoe slecht zaaltjes draaien waar vrijwilligers verantwoordelijk zijn voor het programma kom je hier wel van terug.

Je kunt ook alleen bands programmeren die gratis of voor een gedeelte van het entreegeld komen optreden, maar als je zaal minstens 2x per week vol genoeg moet staan om via de baromzet voldoende geld om de vaste lasten te betalen binnen te krijgen, wordt dat een onmogelijke opdracht. Net begonnen bands trekken over het algemeen alleen bij hun eerste optreden genoeg volk, want dan komt namelijk de hele vrienden en familie schare kijken. Maar die komen dan ook echt maar één keer want familieleden en vrienden zijn over het algemeen wat anders dan fans.

Er is ook nog een midden segment van bands die al een klein beetje naam hebben gemaakt, maar nog geen honderden euro’s voor een optreden vragen. Er is op zich genoeg interesse bij het publiek om dergelijke bands eens te komen bekijken, maar niet als de entree prijs hoger dan een paar euro is omdat er nog andere lasten dan alleen de gage van de band uitgehaald moeten worden.

Er moet dus budget zijn om publiekstrekkers binnen te halen. Een slimme programmeur maakt deals met bands en boekingskantoren die ervoor zorgen dat de zaal door de kaartverkoop aan de deur quitte raakt met de gages voor de bands. De prijzen van publiekstrekkers rijzen tegenwoordig echter de pan uit.

Vroeger kochten mensen massaal geluidsdragers en was een artiest alleen op tour om de verkoop van zijn platen en CD’s te bevorderen. Tegenwoordig is het kaartje wat je voor een optreden koopt 3 tot 10x duurder dan een geluiddrager ooit was omdat de markt voor geluidsdragers is ingestort en artiesten van optredens moeten leven. Daarnaast heeft Live Nation (waar Mojo een dochteronderneming van is) de prijzen die bands vragen ook nog eens kunstmatig opgeklopt door grote acts absurd hoge bedragen te bieden.

Sterker nog; een zaal als Ro-Town die topacts boekt legt tegenwoordig zelfs op uitverkochte concerten geld toe, omdat hun zaal eigenlijk een maatje te klein is. En dat kunnen ze alleen doen omdat de Gemeente Rotterdam dit podium jaarlijks wel een erg grote zak subsidie geeft. En ja, uitkijken naar een wat grotere locatie, de entreeprijzen drastisch omhoog gooien of anders wat minder subsidie geven lijkt mij in dit geval wel een verstandige optie.

En tenslotte hebben we dan nog de publiciteit en marketing die moeten zorgen dat het potentieel publiek op de hoogte is wat er komt optreden. Je kunt de hele afdeling op twee vrijwilligers laten lopen die wekelijks een paar gefotokopieerde flyers in de kroegen om de hoek neerleggen maar dan komt die zaal zelden vol.

Je moet eigenlijk posters laten maken en het liefst posters die een beetje opvallen en daarvoor moet je een goede ontwerper hebben, en die zijn meestal niet echt duur, maar ook niet gratis.

Verder moeten die posters nog verspreid worden. Dat kan je ook door vrijwilligers laten doen, maar je zal, als je een beetje effectieve promotie wilt voeren, toch echt gebruik moeten maken van een gespecialiseerd bedrijf. Een bedrijf dat gebruikt maakt van posters in vaste frames waar andere plakkers niet overheen mogen plakken. Als je tenminste langer dan een dag je posters in het zicht opgehangen wil zien. De meeste posters worden binnen een paar uur door anderen overgeplakt, bij gebrek aan ruimte op de muren in kroegen en aan vrije plakplaatsen.

Weet je wat; we schrappen de promotie en we doen alleen een aankondiging via de sociale media in de hoop dat je uitnodigingen tussen de duizenden anderen opvallen en er zonder grote naam in het programma, zonder aansprekend poster/flyer ontwerp, en met een veel te hoge entreeprijs, toch nog een paar mensen zo gek zullen zijn om naar de door jouw zaal georganiseerde optredens te komen.

Er zijn genoeg kroegen waar met veel succes bands optreden, maar die overtreden bijna allemaal de regels voor geluidsoverlast, nooduitgangen, publieksaantallen en soms zelfs belastingwetten en zijn daardoor eigenlijk afhankelijk van een vreemd soort gedoogbeleid.

Is het kwartje intussen gevallen?

Legaal een zaal runnen zonder subsidie wordt onmogelijk gemaakt en het lijkt me heel sterk dat onze Halve Zoolstra daar wat tegen gaat doen.

Marktwerking is opeens niet meer zo heilig bij de heren politici als het leidt naar een vrolijke vorm van Anarchie.

Deze column werd onder de titel ‘tussen droom en concertzaal’ op 14 juli ook op Kindamuzik gepubliceerd.

Ik kom de laatste tijd te vaak bij optredens die georganiseerd zijn in het kader van kunstprojecten. Voor muzikanten zijn dit goed betaalde schnabbels. Maar meestal komen we tot de conclusie dat het leuk was voor het geld, maar dat we er wederom geen enkel plezier aan hebben gehad. We hebben dan namelijk weer eens opgetreden op een “kunstenaars voor kunstenaars” bijeenkomst; een optreden, meestal bij een opening van een tentoonstelling, waar een groep kunstenaars een hoop overbodige lulkunst showen aan andere kunstenaars die meestal bij hetzelfde groepje horen, of anders in ieder geval bij dezelfde scene (Lulkunst is kunst waarbij de kunstenaar moet uitleggen wat hij met zijn werk bedoeld). Strontvervelend, vooral omdat er meestal maar twee en een halve paardekop op af komt die niet tot de kennissenkring van de betrokken kunstenaars behoord. Inderdaad; het niveau van de tentoongestelde kunst is meestal laag, maar de hapjes zijn exquis. Het gezelschap is klein en boring as hell, maar gelukkig is de muziek nog wel te pruimen. Dat mijn artiesten er alleen staan op te treden omdat er nu eenmaal een hoop subsidiegeld moet worden uitgegeven, nemen we maar op de koop toe. Het al zo moeilijk is om ‘ervan’ te leven.
Subsidies worden vooral verleend aan mensen die mooie aanvragen en vooral mooie verslagen kunnen schrijven. Krijgen ze daar tegenwoordig op de kunstacademie niet aparte lessen voor?
Wat me ook altijd opvalt, is dat er echt nooit iemand van de subsidiërende fondsen zelf komt kijken of hun geld wel goed besteed wordt. Ze gaan wel af op een mooi verslag waarin nooit vermeld wordt dat er geen hond geïnteresseerd was in de aangeboden kunst.
Waarom krijgen kunstenaars zo ontzettend veel geld los om onder elkaar te feesten en hun ‘nowhere’ kunst aan bekenden te laten zien, terwijl je als je zelf optredens of festivals regelt voor elk dubbeltje moet soebatten?
Een van de redenen zal zijn dat je als festival organisator meestal een stuk meer mensen trekt en men er dus vanuit gaat dat je minder geld nodig hebt. De tweede reden is nog belangrijker; fondsen en andere subsidiënten beschouwen popmuziek (ik HAAT die term, omdat het alle niet klassieke muziek op 1 hoop gooit) als commercieel. Dat betekent in feite dat er een boete staat op experimentele, maar non arty farty muziek. Je wordt daarom bijna gedwongen muziek voor de massa te maken terwijl je dat misschien juist niet wilt!
Dat er, nadat men de artiesten en de onkosten heeft betaald, meestal geen stuiver voor de organisatie over blijft is dan jammer, vooral omdat een dergelijke organisatie dan niet kan groeien en uiteindelijk kapot zal gaan aan zijn eigen goede bedoelingen.
Intussen zijn er vette fondsen zoals het thuiskopiefonds die het klaarspelen om van de miljoenen die ze jaarlijks binnenkrijgen nog geen €.10.000 per jaar aan popmuziek te spenderen. De rest gaat naar klassiek geschoolde musici. Er worden peperdure cello’s en piano’s van weggegeven en orkesten van uitbetaald. En dat terwijl al dat geld wordt binnengebracht via de heffingen op CD-R’s! Ik had toch altijd de indruk dat die CD-R’s vooral worden gekocht door mensen die die krengen gebruiken om er popmuziek op te branden. Ik zie het bestuur van dat fonds al voor me; een stel fossielen met als belangrijkste reden voor hun bestaan het bekeren van de jeugd tot hun eigen klassieke of jazz smaak.
Nu pompt de regering af en toe best nog wel eens een hoop poen in popmuziek, maar tegenwoordig gaat dat geld steeds vaker naar de schaalvergroting van de popzalen. Sinds 013 in Tilburg werd opgericht moet elke stad n.l. een zaal hebben die minstens 500 man kan bevatten. Dat die zalen niet vol te krijgen zijn omdat de jeugd van tegenwoordig liever thuis aan de biertender zit, daar wordt niet aan gedacht. Dat ze tegenwoordig al failliet raken voordat ze open kunnen (zie die zaal in Almere), waarna ze voor een habbekrats aan commerciële discotheek eigenaren worden doorverkocht, daar liggen ze in de diverse gemeentehuizen waarschijnlijk ook niet wakker van, want ook bestuurders gaan na de opening nooit zelf kijken of het wel leuk is in de nieuwe poptempels.
En waarom krijgt iemand als Joop van den Ende, die de zo ongeveer het meest commerciële entertainment organisatie in het land bestiert, per jaar tonnen aan subsidie? En dat terwijl de toursupport regeling van de N.P.I. waarmee Nederlandse bands het zich kunnen veroorloven een buitenlandse tour te organiseren, op de tocht komt te staan omdat de subsidiegelden zonodig naar het fonds voor amateur-kunsten overgeheveld moet worden. N.B. dat fonds wordt ook al door fossielen bestuurd die niets van popmuziek (willen) weten.
Het zou allemaal nog best eens leuk kunnen worden in het uitgaansleven als men een beetje verstandig met de pegels om zou gaan en niet alles geloofd wat er in subsidie aanvragen en verslagen te lezen valt. Maar misschien is dat helemaal niet de bedoeling. Misschien vinden onze cultuur bestuurders het beter dat de straten na tien uur s’avonds verlaten zijn. Dat is wel zo overzichtelijk.

(deze column werd eerder op 21 november 2005 op 3voor12 Rotterdam gepubliceerd)

%d bloggers liken dit: